فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٦٥ - قصاص در قرآن كريم روح الله ملكيان
١٠- قاتل، عبد و مقتول حره است . در اين صورت مساوات در حريت و انوثيت وجود ندارد، ولى گفتيم كه حريت برتر از ذكوريت است و وقتى حكم خداوند اين است كه حره به ازاى حره كشته شود پس به طريق اولى لازم است كه عبد به ازاى حره كشته شود .
١١- قاتل و مقتول هر دو عبد هستند . در اين صورت به دليل جمله «العبد بالعبد» قاتل كشته مىشود.
١٢- قاتل، عبد و مقتول امه است . در اين صورت قاتل كشته نمىشود؛ چون مساوات در ذكوريت نيست. (١٠٣)
١٣- قاتل، امه و مقتول حر است . اگر چه در اين صورت مساوات در حريت و ذكوريت وجود ندارد، ولى قاتل كشته مىشود؛ چون وقتى حكم خداوند اين است كه حر بهازاى حركشته شود، پس به طريق اولى لازم است كه امه به ازاى حر كشته شود .
١٤- قاتل، امه و مقتول حره است . اگر چه در اين صورت مساوات در حريت وجود ندارد، ولى قاتل كشته مىشود؛ چون وقتى حكم خداوند اين است كه حره به ازاى حره كشته شود، پس به طريق اولى لازم است كه امه به ازاى حره كشته شود .
١٥- قاتل، امه و مقتول عبد است . اگر چه در اين صورت مساوات در ذكوريت وجود ندارد، ولى قاتل كشته مىشود؛ چون وقتى حكم خداوند اين است كه عبد به ازاى عبد كشته شود، پس به طريق اولى لازم است كه امه به ازاى عبد كشته شود .
١٦- قاتل و مقتول هر دو امه هستند . در اين صورت قاتل كشته مىشود؛ چون مساوات در انوثيت و رقيت وجود دارد.
حاصل صور مذكور اين است كه قاتل در ده صورت از شانزده صورت كشته
(١٠٣) البته حكمى كه براى ين صورت و نيز صورت دوم بيان شده بر خلاف مسلّمات روائى و فقهى است. فقه اهل بيت (ع).