در ادامه به ساختار موجود در كتاب صحيح مسلم كه از جهاتى بى شباهت به صحيح بخارى نيست و كتاب مغنى از ابن قدامه و كتاب احياء العلوم از غزالى شافعى و كتاب الفقه الاسلامي و ادلته از وهبه زحيلى كه يكى از فقهاى معاصر اهل سنت است، پرداخته مى‌شود.

فصل پانزدهم: مسائل مستحدثه و اصول كلى حاكم بر آن

در اين فصل، بحث در دو بخش مقدماتى و اصلى ارائه مى‌شود. مباحث اين فصل عبارت است از:

١. تعريف مسائل مستحدثه،

٢. ضرورت بحث از مسائل مستحدثه،

٣) نمونه هايى از مسائل مستحدثه،

الف) مسائل مستحدثه پزشكى، ب) مسائل مستحدثه در عبادات، ج) مسائل مستحدثه در اقتصاد و معاملات، د) مسائل مستحدثه در موضوعات گوناگون مانند خسارات ناشى از حوادث، ذبح حيوانات با دستگاه و... .

٤. تبيين قواعد و اصول عامه مسائل مستحدثه: الف) تفاوت روش‌ها، ب) تأثير زمان و مكان در اجتهاد، ج) ضوابط كلى استنباط مسائل مستحدثه، د) اطلاقات ادله لفظيه، هـ) بحثى پيرامون عناوين ثانويه.

ضوابط كلى استنباط مسائل مستحدثه

شكى نيست كه غالب احكام شرعى كه به صورت يك قضيه مطرح مى‌شود، اعم از اينكه در قالب قضيه خبرى باشد، مانند {المؤمنون عند شروطهم } (٢٣) يا در قالب قضيه انشايى باشد مانند «اوفوا بالعقود» (٢٤)، تمامى به صورت قضاياى حقيقيه

(٢٣) وسائل الشيعه، ج١٥، باب ١٩، ص٣٠.
(٢٤) سوره مائده، آيه ١.