حال اگر فريضه‌اى كه مقدم است بر فريضه‌اى كه مؤخر است، در يك جا جمع شوند، ابتدا بايد سهم كسى كه مقدم است، به طور كامل پرداخت شود و اگر چيزى از مال ماند، آن را به كسى بدهند كه مؤخر است و اگر چيزى باقى نماند چيزى به آنان نمى‌رسد.

در سخن ابن عباس گروه هايى كه نقص به سهمشان وارد نمى‌شود، زوج و زوجه و مادر، نام برده شده است كه نقطه اشتراك اينها آن است كه فريضه شان كاهش نمى‌يابد، مگر به فريضه‌اى ديگر. لازم بود ابن عباس از برادر و خواهر مادرى نيز نام ببرد؛ زيرا آنها نيز از سهم يك سوم فرو نمى‌افتند، مگر به سهم يك ششم. همه اين صورت‌ها در كلام امير مؤمنان (كه حديث بعدى است) آمده است.

٢. ابو عمر عبدى از على بن ابى طالب(ع) روايت كرده است كه مى‌فرمود:

الفرائض من ستّة أسهم: الثلثان أربعة أسهم، و النصف ثلاثة أسهم، و الثلث سهمان، و الربع سهم و نصف، و الثمن ثلاثة أرباع سهم. ولايرث مع الولد إلاّ الأبوان و الزوج و المرأة، ولايحجب الأمّ عن الثلث إلاّ الولد و الإخوة، ولايزاد الزوج عن النصف ولاينقص من الربع، ولاتزاد المرأة على الربع ولاتنقص عن الثمن و إن كنّ أربعاً أودون ذلك فهنّ فيه سواء، ولاتزاد الإخوة من الأمّ على الثلث ولاينقصون من السدس و هم فيه سواء الذكر والأنثى، ولايحجبهم عن الثلث إلاّ الولد والوالد، والدية تقسم على من احرز الميراث؛ (٢٨)

فرائض شش سهم‌اند: دو سوم؛ چهار سهم، يك دوم؛ سه سهم، يك سوم؛ دو سهم، يك چهارم؛ يك سهم و نيم، يك هشتم؛ سه چهارم سهم. با وجود فرزند هيچ كس جز پدر و مادر و زن و شوهر سهم نمى‌برد. كسى سهم مادر را از يك سوم كاهش نمى‌دهد مگر فرزند و برادران و خواهران ، سهم زوج از يك دوم بيشتر و از يك چهارم كمتر نمى‌شود، سهم زن از يك

(٢٨) وسائل الشيعه، ج١٧، باب ٧ از ابواب موجبات ارث، ح١٢.