شهرت و وجود روايات صحيح مستفيض در مقابل آنها و نقل اجماع كه گذشت. خلاصه، دلالت روايات بر خلاف آن ـ قول اول ـ آشكار نيست؛ زيرا دو مفهوم صدر و ذيل اين روايات با هم در تعارض است... . (٣٠)

اين عبارت صاحب جواهر گويا عيناً از رياض نقل شده، بدون اينكه آن را به رياض اسناد دهد.

موضع سوم: آيت اللّه‌ خويى (قدس سره) با آنكه پذيرفت روايات دسته دوم ظهور در آن دارد كه ميزان نصف شدن ديه، تجاوز از ثلث است و درخود ثلث، ديه نصف نمى‌شود، با اين وصف، قول مشهور را برگزيد؛ زيرا ميان اين روايات و روايات دسته نخست ـ كه ظهور در آن دارند كه معيار در نصف شدن ديه، رسيدن به حد ثلث است ـ تعارض وجود دارد و از آنجا كه هيچ يك بر ديگرى مرجحى ندارد، روايات هر دو دسته در اين خصوص با هم متعارض بوده و هر دو سقوط مى‌كنند. پس از سقوط هر دو دسته، به مطلق فوقانى رجوع مى‌شودكه عبارت است از صحيحه ابى مريم از امام باقر (ع):

جراحات النساء على النصف من جراحات الرجال في كلّ شيء (٣١)؛

ديه زخم‌هاى زنان در هر چيزى نصف ديه زخم‌هاى مردان است.

صاحب جامع المدارك در اين استدلال اين گونه مناقشه كرده است:

مى‌توان گفت: معارضه ميان خود اين صحيحه و رواياتى است كه فى الجمله دلالت بر تساوى دارند؛ زيرا تعبير «في كلّ شى‌ء» در اين صحيحه با رواياتى كه اجمالاً دلالت بر تساوى دارند، ناسازگار است؛ مانند آنكه كسى بگويد: «همه همسايگانم را اكرام كن» و در سخنى ديگر بگويد: «ثلث همسايگان را اكرام نكن». به عبارت ديگر، صيغه جمع مضاف براى افاده

(٣٠) جواهر الكلام، ج٤٢، ص ٨٨.
(٣١) تهذيب الأحكام، ج١٠، ص ١٨٥، مبانى تكملة المنهاج، ج٢، ص ٣١٩.