فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ١٨٠ - جدال تعبّد و تعقّل در فهم شريعت (١) مسعود امامى
است كه چون عمر روزى اين جمله را از مؤذّن شنيد، فرمان داد كه ديگر اين جمله در اذان گفته نشود و در توجيه آن گفت:
هنگامى كه مردم اين جمله را مىشنوند، به جهت اهميت نماز، جهاد را كوچك مىشمارند و به نماز روى مىآورند. (٣٢)
ج. او سه بار طلاق دادن در يك مجلس را مشروع دانست؛ زيرا بر اين باور بود كه چون مردم در امرى كه خداوند براى آنان مهلت قرار داده، (٣٣)شتاب مىكنند، پس سزاوار همان هستند و ترتيب اثر دادن بر چنين عمل شتابزدهاى، بهترين راه براى بازداشتن از چنين كارى است. (٣٤)
د. عمر در زمان خلافتش، در يكى از شبهاى ماه رمضان وارد مسجد شد و ديد اهل مسجد هريك به تنهايى مشغول اقامه نمازهاى نافله خويش اند. اين تفرقه و جدايى بر او ناگوار آمد و گفت: اگر همه به يك قارى اقتدا كنند شايستهتر است. از اين رو فرمان داد كه نوافل شبهاى ماه رمضان به جماعت برگزار شود و جماعت نماز تراويح را تشريع كرد. (٣٥)
هـ . او مناسب ديد كه در اذان نماز صبح كه بسيارى از مردم در آن هنگام در خواب هستند، جمله «الصلاة خير من النوم» افزوده شود تا مردم به نماز تشويق شوند. (٣٦)
و. همچنين ازدواج موقّت را حرام نمود و از آن به شدّت منع كرد؛ زيرا بر اين باور
(٣٢) حىّ على خير العمل بين الشريعة و الابتداع، ص ٣٤. براى مطالعه بيشتر مراجعه شود به: بحارالانوار، ج٣٠، ص٣٥٧؛ النص و الاجتهاد، ص ٢٣٨.
(٣٣) همان.
(٣٤) به فرموده قرآن كريم (بقره، آيه ٢٢٩) اگر كسى همسر خويش را سه بار طلاق دهد و هر بار پشيمان گردد و رجوع نمايد، در نوبت سوم در صورتى مىتواند به نزد همسرش باز گردد كه او مدتى به نكاح مرد ديگرى درآيد و مقصود عمر از امرى كه خداوند مهلت قرار داده، همان لزوم نكاح زن مطلّقه با مرد ديگر است.
(٣٥) صحيح مسلم، ج٤، ص١٨٤؛ مسنداحمد، ج١، ص٣١٤. براى مطالعه بيشتر مراجعه شود به: بحارالانوار، ج٣١، ص٢٧ و الغدير، ج٦، ص١٧٨ و النص و الاجتهاد، ص ٢٤٤.
(٣٦) صحيح بخارى، ج٢، ص٢٥٢. براى مطالعه بيشتر مراجعه شود به: بحارالانوار، ج٣١، ص٧ و النص و الاجتهاد، ص٢٥٠.