فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ١٠٥ - قصاص در ضرب مسعود امامى
از آية اللّه شيخ محمد فاضل لنكرانى در خصوص جواز قصاص در موردى كه زدن منجر به سياهى و يا سرخى پوست مىگردد سؤال شده است. ايشان نيز در جواب فرمودهاند:
«به طور كلى در هر جنايتى كه عمدى باشد چنانچه قصاص بدون زياده ممكن باشد مجنىّ عليه حق قصاص دارد ولى در خصوص اسوداد و احمرار و اخضرار وجه كه با سيلى يا غيره حادث شده باشد، بهتر آن است كه با ديه مسأله را خاتمه دهند».
سپس ايشان در پاسخ به دو استفتاى مشابه در مورد مجازات ضربه سادهاى كه اثرى از خود به جاى نگذاشته است، اين گونه پاسخ مىدهد:
«اگر قصاص ممكن باشد قصاص مىشود و الاّ حاكم شرع با تعيين ارش و حكومت و لو كمتر از اقل ديه، مسأله را خاتمه دهد». (٢٠)
آية اللّه ناصر مكارم شيرازى نيز قصاص در ضرب را جايز مىشمارد:
سؤال ١٥١٣: ديه يا مجازات ضرب سادهاى كه موجب جراحت و تغيير رنگ نگردد و هيچ گونه آثارى از خود باقى نگذارد چيست؟
جواب: اگر اين كار عمداً صورت گيرد قصاص دارد و اگر از روى خطا باشد قصاص ندارد و ديهاى نيز بر آن مترتب نمىشود.
... سؤال ١٥١٦: ضربات كبودى، سياهى سرخى چنانچه عمدى باشد و قصاص ممكن باشد قصاص دارد يا ديه؟
جواب: در صورتى كه رعايت مطابقت ممكن شود، قصاص مانعى ندارد. (٢١)
آية اللّه شيخ محمد تقى بهجت در موردى كه وقوع ضرب ساده محرز بوده، اما ضربه فاقد اثر ظاهرى است، مرقوم داشته است:
«اگر قصاص ممكن است، قصاص است در موارد آن» (٢٢).
اما آية اللّه سيد عبدالكريم موسوى اردبيلى در پاسخ به استفتاى نگارنده در مورد
(٢٠) جامع المسائل، ج٢، ص٥٢٤ و ٥٢٧.
(٢١) استفتائات جديد، ج٢، ص٥٢٦ و ٥٢٧.
(٢٢) مجموعه نظريات مشورتى فقهى در امور كيفرى، ج٦، ص١٥٥.