الفرسخ ثلاثة أميال، و الميل أربعة آلاف ذراع بذراع اليد الذي طوله أربعة و عشرون إصبعاً، كُلّ إصبع عرض سبع شعيرات، كلّ شعيرة عرض سبع شعرات من أوسط شعر البرذون. (٢٦)

چنان كه گذشت فقيهان معاصر اين تحديد را به كيلومتر بيان كرده و يقيناً كار درستى انجام داده‌اند؛ ولى همان طور كه بيان شد كار عميق و محققانه‌اى لازم است تا اختلاف موجود در فرسخ شرعى برطرف شود.

همين محاسبه در باره حدّ ترخص نيز بايد صورت پذيرد؛ زيرا معيار حد ترخص (نشنيدن صداى مؤذّن و استتار خانه‌هاى شهر) با آلودگى‌هاى صوتى موجود و موانع ديگر، امروزه در بيشتر يا بسيارى از شهرها قابل تشخيص نيست. همچنان كه ابتداى طلوع فجر و تبيّن خيط ابيض از خيط اسود ـ بر اثر نور برق ـ در بسيارى از شهرها قابل تشخيص نيست و به وسيله ساعت، تكليف طلوع فجر روشن مى‌شود.

٧. يكى از مسايل ديگرى كه برخى از فقيهان تشيخص آن را بر عهده عرف عام گذاشته‌اند ـ ولى حقيقتاً براى عرف عام قابل تشخيص نيست و بايد عرف خاص و اهل فن در باره آن نظر بدهند ـ طواف از طبقه دوم مسجد الحرام است كه چون قبلاً در نكته ٢٩ در شماره ٣٧ همين مجله (ص ١٥٨-١٦٤) توضيح داده‌ام، ديگر به آن نمى‌پردازم.

٨. امام خمينى (ره) در باره استفاده مردان از طلا مى‌فرمايد:

... ميزان، صدق طلاى زرد است كه در عربى به آن «ذهب» مى‌گويند و طلاى سفيد اگر از اين قسم نباشد، مانع ندارد.

... اگر طلا به آلياژ مزبور صدق نكند، مانع ندارد.

... به دست كردن حلقه طلاى سفيد براى مردها اشكال ندارد و حكم طلاى زرد بر آن مترتب نيست و نماز با آن مانع ندارد (٢٧)

(٢٦) العروة الوثقى، ج٣، ص٤١٦، مسأله ١.
(٢٧) استفتاءات، ج١، ص١٤٢ ـ ١٤٤.