«ممکن نیست هر ساعتی که بخواهم، بتوانم شما را ملاقات کنم و خدمت شما برسم، در حالی که گاه مردی از اصحاب ما می‌آید و در مورد مسأله‌ای سؤال می‌کند و من پاسخ تمام سؤالات او را نمی‌دانم. [در این مواقع چه باید بکنم]؟ امام (ع) فرمودند: چه چیزی ترا از (رفتن نزد) محمّد بن مسلم ثقفی (و سؤال کردن از او) باز می‌دارد؟ چرا که او (احادیث فراوانی) از پدرم شنیده است و نزد پدرم معتبر بوده است.» [١]
احادیث دیگری نیز از این قبیل وجود دارد که حاکی از اجازۀ افتاء به فرد خاصی است، امّا همراه آن تعلیلی با عنوان عام صورت گرفته که شامل هر فرد ثقۀ امینی می‌شود. حتی ظاهر برخی از روایات این باب، تقلید ابتدایی از ثقه امینی را که از دنیا رفته است نیز جایز می‌شمارد.
مثل روایت احمد بن ابی خلف که می‌گوید:
کنت مریضاً فدخل علیّ أبوجعفر (ع) یعودنی عند مرضی، فاذا عند رأسی کتاب یوم ولیلة، فجعل یتصفّحه ورقة ورقة حتی أتی علیه من أوّله إلی آخره، وجعل یقول: «رحم اللّٰه یونس، رحم اللّٰه یونس، رحم اللّٰه یونس.
«بیمار بودم. امام باقر (ع) به عیادتم آمدند. ناگاه بالای سرم کتاب یوم ولیله را دیدند. آنرا برداشتند و از اول تا آخر تورق کردند. بعد سه بار فرمودند: خدا رحمت کند یونس را.» [٢]
گویاتر از این روایت، روایت داود بن قاسم جعفری است که می‌گوید: «کتاب یوم و لیلة را که یونس بن عبدالرحمن تألیف کرده بود، نزد امام هادی (ع) آوردم. امام نگاهی به آن کردند و همه آنرا تورق نمودند آنگاه فرمودند: «هذا دینی ودین آبائی کلّه وهو

[١] همان منبع، ص ١٤٤، حدیث ٢٣.
[٢] وسائل الشیعه، ج ٢٧، ص ١٠٠، باب ٨ از ابواب صفات قاضی، حدیث ٧٤.