فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی
(١)
محارب كيست و محاربه چيست؟(2) آیة الله سيّد محمود هاشمى
٣ ص
(٢)
بررسى شرط مرد بودن مفتـى آیة الله محمّد محمّدى گيلانى
٨٣ ص
(٣)
تأمّلى در ماده 91 قانون تعزيرات سعيد قماشى
١١١ ص
(٤)
سيرى در العناوين، ج 2 محمد رحمانى
١٣٣ ص
(٥)
كتـاب نمـا
١٧٣ ص
(٦)
رساله خطى البرهان المؤسّس لتحقيق أنّ المتنجّس لا ينجّس
١٨١ ص
٢ ص
٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ١٧ - محارب كيست و محاربه چيست؟(٢) آیة الله سيّد محمود هاشمى
السلاح» (سلاح کشیدن)، از این رو ناامن کردن راه را بدون سلاح نیز در برمیگیرد. این روایت نیز همچون سایر روایات تفسیر ارزشمند عیّاشی، مرسل است.
٧. روایت دیگر، روایت داود طائی است از قول کسی از اصحاب، از ابی عبداللّٰه (ع): قال: سألته عن المحارب وقلت له: إنّ أصحابنا یقولون إنّ الإمام مخیّر فیه إن شاء قطع وإن شاء صلب وإن شاء قتل. فقال: لا، إنّ هذه أشیاء محدودة فی کتاب اللّٰه عزّ وجلّ فإذا ما هو قتل وأخذ قُتِل وصُلِب. وإذا قتل ولم یأخذ قُتِل، وإذا أخذ ولم یقتل قُطع، وإن هو فَرّ ولم یقدر علیه ثمّ أخذ قُطِع الّا أن یتوب فإن تاب لم یُقطع [١].
«داود طائی از قول یکی از اصحاب نقل کرد که گفت: از امام صادق (ع) دربارۀ حدّ محارب پرسیدم و گفتم: اصحاب ما میگویند امام در مورد محارب اختیار دارد که اگر بخواهد دست و پای او را قطع کند و اگر بخواهد او را مصلوب کند و اگر بخواهد او را به قتل برساند. امام فرمود: نه این مجازاتها در قرآن تحدید و تعریف شدهاند، هرگاه محاربی مرتکب قتل و اخذ مال شده باشد، کشته و مصلوب میشود. هرگاه مرتکب قتل شده ولی اخذ مال نکرده باشد، کشته میشود. هرگاه اخذ مال کند ولی مرتکب قتل نشده باشد، دست و پای او قطع میشود. اگر محارب فرار کرد و به او دست نیافتند و سپس دستگیر شد، دست و پای او قطع میشود مگر اینکه توبه کند، اگر توبه کرد، دست و پای او قطع نمیشود.»
ظاهر این روایت آن است که «محارب» عنوانی حقیقی است نه تنزیلی و عبارت است از کسی که به زور و با سلاح، قصد قتل و غارت و اخّاذی داشته باشد. به قرینۀ آنچه در پاسخ امام آمده است که این مجازاتها در کتاب خدا محدودند، و نیز با توجّه به آیۀ محاربه، معلوم میشود که مراد از محاربه در آیه، نیز همین معنا است نه معنای گستردهای که هر مفسد فی الارضی یا هر کسی را که به جنگ با مسلمانان
[١]. همان، حدیث ٦.