فرهنگ قرآن - مرکز فرهنگ و معارف قرآن - الصفحة ٥٠ - ابرهاى يخى
١٤) حمل ابرهاى سنگين و بارانزا به وسيله باد و راندن آن به سرزمينهاى خشك و مرده:
و هو الّذى يرسلالرّيح بشرا بين يدى رحمته حتّى إذا أقلّت سحابا ثقالًا سقنه لبلد مّيّت ....
اعراف (٧) ٥٧
١٥) ريزش آب فراوان و پى در پى از ابرهاى بارانزا:
... وأرسلنا السّمآء عليهم مّدرارا .... [١]
انعام (٦) ٦
... يرسل السّمآء عليكم مّدرارا ....
هود (١١) ٥٢
يرسل السّماء عليكم مّدرارا.
نوح (٧١) ١١
و أنزلنا من المعصرت ماء ثجّاجا. [٢]
نبأ (٧٨) ١٤
١٦) سوگند خداوند به ابرهاى حامل باران و بارانزا:
والذَّريت ذروا* فالحملت وقرا. [٣]
ذاريات (٥١) ١ و ٢
١٧) گسترش ابرهاى بارانزا در آسمان به وسيله باد:
اللّه الّذى يرسل الرّيح فتثير سحابا فيبسطه فى السّماء كيف يشاء ويجعله كسفا فترى الودق يخرج من خلله ....
روم (٣٠) ٤٨
١٨) خداوند، نازلكننده باران از ابرها:
... وأنزل من السّماء ماء .... [٤]
بقره (٢) ٢٢
... وأرسلنا السّمآء عليهم مّدرارا ....
انعام (٦) ٦
... يرسل السّمآء عليكم مّدرارا ....
هود (١١) ٥٢
... فأنزلنا من السّمآء مآء فأسقينكموه ....
حجر (١٥) ٢٢
... كمآء أنزلنه من السّمآء ....
كهف (١٨) ٤٥
و اللّه الّذى أرسل الرّيح فتثير سحابا فسقنه إلى بلد مّيّت ....
فاطر (٣٥) ٩
ألم تر أنّ اللّه أنزل من السّماء ماء ....
فاطر (٣٥) ٢٧
أفرءيتم الماء الّذى تشربون* ءأنتم أنزلتموه من المزن أم نحن المنزلون.
واقعه (٥٦) ٦٨ و ٦٩
يرسل السّماء عليكم مّدرارا.
نوح (٧١) ١١
وأنزلنا من المعصرت ماء ثجّاجا. [٥]
نباء (٧٨) ١٤
ابرهاى بىباران
١٩) ناسپاسى برخى انسانها با مشاهده ابرهاى بىباران:
و لئن أرسلنا ريحا فرأوه مصفرّا لّظلّوا من بعده يكفرون. [٦]
روم (٣٠) ٥١
ابرهاى يخى
٢٠) وجود ابرهاى يخى در آسمان:
ألم تر أنّ اللّه يزجى سحابا ثمّ يؤلّف بينه ثمّ
[١] . در «السّماء» دو احتمال وجود دارد: ١. ابر؛ ٢. فضاى بالا. برداشت، بنا بر احتمال اوّل است. «مدرار» در آيه، از اسماء مبالغه و به معناى فراوان است. (مجمعالبيان، ذيل آيه)
[٢] . كلمه «مُعصرات» (جمع «معصر» از ريشه «عصر» به معناى «فشار») به ابرهاى بارانزا اشاره دارد. كلمه «ثجّاج» صيغه مبالغه و به معناى ريزش با فشار، فراوان و پىدرپى است. (مجمعالبيان، ذيل آيه)
[٣] برداشت، براساس روايتى از على (ع) است كه «الحاملات» را ابر معنا كرده است. (نورالثقلين، ذيل آيه) «وقراً» به معناى بار سنگين، و در اينجا مقصود از آن بارانزايى ابرها است. (مجمعالبيان، ذيل آيه)
[٤] مقصود از «السماء»، «ابر» است. (مجمعالبيان، ذيل آيه)
[٥] برخى از اهللغت گفتهاند: «معصر» يعنى ابرى كه زمان ريزش باران از آن فرارسيده باشد. (لسانالعرب)
[٦] مرجع ضمير «فرأوه» احتمال دارد «سحاب» در آيه ٤٨ باشد و ابر در صورتى كه زرد باشد بىباران است (مجمعالبيان، ذيل آيه) و به گفته راغب در مفردات محتمل است مصفراً از صفر به معناى توخالى بوده باشد كه در اين صورت نيز مطلب فوق قابل استفاده است.