وَ قالَ الَّذِي اشْتَراهُ مِنْ مِصْرَ لِامْرَأَتِهِ‌ ... وَ كَذلِكَ مَكَّنَّا لِيُوسُفَ‌ ... وَ اسْتَبَقَا الْبابَ وَ قَدَّتْ قَمِيصَهُ مِنْ دُبُرٍ وَ أَلْفَيا سَيِّدَها لَدَى الْبابِ قالَتْ ما جَزاءُ مَنْ أَرادَ بِأَهْلِكَ سُوءاً إِلَّا أَنْ يُسْجَنَ أَوْ عَذابٌ أَلِيمٌ.

يوسف (١٢) ٢١ و ٢٥

٢٧. به صليب كشيدن مجرمان، شكنجه‌اى مرسوم، در مصر باستان:

يا صاحِبَيِ السِّجْنِ‌ ... يا صاحِبَيِ السِّجْنِ أَمَّا أَحَدُكُما فَيَسْقِي رَبَّهُ خَمْراً وَ أَمَّا الْآخَرُ فَيُصْلَبُ فَتَأْكُلُ الطَّيْرُ مِنْ رَأْسِهِ قُضِيَ الْأَمْرُ الَّذِي فِيهِ تَسْتَفْتِيانِ. [١]

يوسف (١٢) ٣٩ و ٤١

نيز--) همين مدخل، شكنجه در دوران فرعون‌

شكنجه‌شدگان‌

آمرزش شكنجه‌شدگان‌

٢٨. مسلمانان تحت شكنجه مشركان مكّه، مشمول غفران و رحمت خدا:

ثُمَّ إِنَّ رَبَّكَ لِلَّذِينَ هاجَرُوا مِنْ بَعْدِ ما فُتِنُوا ثُمَّ جاهَدُوا وَ صَبَرُوا إِنَّ رَبَّكَ مِنْ بَعْدِها لَغَفُورٌ رَحِيمٌ. [٢]

نحل (١٦) ١١٠

پاداش شكنجه‌شدگان‌

٢٩. نيل به بهشت و رستگارى بزرگ، پاداش شكنجه‌شدگان مؤمن و اهل عمل صالح:

إِنَّ الَّذِينَ فَتَنُوا الْمُؤْمِنِينَ وَ الْمُؤْمِناتِ‌ ... عَذابُ جَهَنَّمَ وَ لَهُمْ عَذابُ الْحَرِيقِ‌ إِنَّ الَّذِينَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصَّالِحاتِ لَهُمْ جَنَّاتٌ‌ ... ذلِكَ الْفَوْزُ الْكَبِيرُ. [٣]

بروج (٨٥) ١٠ و ١١

دفاع از شكنجه‌شدگان‌

٣٠. دفاع از شكنجه‌شدگان بنى‌اسرائيل، از اهداف رسالت موسى و هارون عليهما السلام:

... يا مُوسى‌ فَأْتِياهُ فَقُولا إِنَّا رَسُولا رَبِّكَ فَأَرْسِلْ مَعَنا بَنِي إِسْرائِيلَ وَ لا تُعَذِّبْهُمْ‌ ....

طه (٢٠) ٤٠ و ٤٧

سوگند به شكنجه‌شدگان‌

٣١. سوگند خداوند، به مؤمنان شكنجه شده در ملأ عام و در برابر چشمان دشمن:

وَ شاهِدٍ وَ مَشْهُودٍ قُتِلَ أَصْحابُ الْأُخْدُودِ النَّارِ ذاتِ الْوَقُودِ إِذْ هُمْ عَلَيْها قُعُودٌ وَ هُمْ عَلى‌ ما يَفْعَلُونَ بِالْمُؤْمِنِينَ شُهُودٌ وَ ما نَقَمُوا مِنْهُمْ إِلَّا أَنْ يُؤْمِنُوا بِاللَّهِ الْعَزِيزِ الْحَمِيدِ. [٤]

بروج (٨٥) ٣-/ ٨

[١] . «يا صاحبى السّجن» حكايت از نداى يوسف عليه السلام به سؤال‌كنندگان از تعبير خواب مى‌كند كه ملازم يوسف عليه السلام در زندان بودند. (مجمع‌البيان، ج ٥-/ ٦، ص ٣٥٨)

[٢] . «فتنه» در اصل به معناى گداختن طلا در آتش، براى ظهور خالصى آن است و در وارد كردن انسان بر آتش نيز به كار مى‌رود. فتنه اگر از خدا و يا به امر او صادر شود بر وجه حكمت است و اگر از انسان بدون امر خداوند صادر شود، شكنجه و مورد مذمّت است. (مفردات، ص ٦٢٣-/ ٦٢٤، «فتن»)

[٣] . از ارتباط آيات و سياق و قرينه تقابل مفهوم، برداشت مذكور استفاده شده است‌

[٤] . بنا بر يك تفسير، «شاهد» طفل، مادر مؤمنى است كه به‌مادرش گفت: صبر كن، تو بر حقّى و «مشهود» هم واقعه سوختن در آتش است. (الميزان، ج ٢٠، ص ٢٥٠)