اختلاف، آنان را به اتحاد و الفت دعوت كرد. [١] برخى‌ مفسّران مقصود از «انصار» در آيه ١٤ صف (٦١) [٢] و «طائفتان» در آيات ١٢٢ آل‌عمران (٣) [٣] و ٩ حجرات (٤٩) [٤] را خزرج و اوس دانسته‌اند.

خزنده‌

خزنده، جانورى است كه روى زمين بخزد؛ جزو شاخه ذى فقاران كه به سبب كوتاهى دست و پا يا فقدان آنها، شكمشان روى زمين كشيده شود و غالباً در خشكى زيست مى‌كنند. [٥] در اين مدخل از واژه «دابّة» و از جمله‌ «من يمشى على‌ بطنه» استفاده شده است.

جنس خزنده‌

١. خزنده، از جنس جنبندگان و مخلوقات خدا:

وَ اللَّهُ خَلَقَ كُلَّ دَابَّةٍ مِنْ ماءٍ فَمِنْهُمْ مَنْ يَمْشِي عَلى‌ بَطْنِهِ‌ ....

نور (٢٤) ٤٥

حركت خزنده‌

٢. حركت و راه رفتن بعضى از خزندگان، بر روى شكم:

وَ اللَّهُ خَلَقَ كُلَّ دَابَّةٍ مِنْ ماءٍ فَمِنْهُمْ مَنْ يَمْشِي عَلى‌ بَطْنِهِ‌ ....

نور (٢٤) ٤٥

٣. حركت و راه رفتن بعضى از خزندگان، بر روى دو پا:

وَ اللَّهُ خَلَقَ كُلَّ دَابَّةٍ مِنْ ماءٍ ... وَ مِنْهُمْ مَنْ يَمْشِي عَلى‌ رِجْلَيْنِ‌ ....

نور (٢٤) ٤٥

٤. حركت و راه رفتن بعضى از خزندگان، بر روى چهار پا:

وَ اللَّهُ خَلَقَ كُلَّ دَابَّةٍ مِنْ ماءٍ ... وَ مِنْهُمْ مَنْ يَمْشِي عَلى‌ أَرْبَعٍ‌ ....

نور (٢٤) ٤٥

خزندگان بى‌پا

٥. بعضى از خزندگان، بدون پا و راه‌رونده بر روى شكم:

وَ اللَّهُ خَلَقَ كُلَّ دَابَّةٍ ... فَمِنْهُمْ مَنْ يَمْشِي عَلى‌ بَطْنِهِ‌ ....

نور (٢٤) ٤٥

خزندگان چهار پا

٦. بعضى از خزندگان، داراى چهار پا:

وَ اللَّهُ خَلَقَ كُلَّ دَابَّةٍ ... وَ مِنْهُمْ مَنْ يَمْشِي عَلى‌ أَرْبَعٍ‌ ....

نور (٢٤) ٤٥

خزندگان دو پا

٧. بعضى از خزندگان، داراى دو پا:

وَ اللَّهُ خَلَقَ كُلَّ دَابَّةٍ ... وَ مِنْهُمْ مَنْ يَمْشِي عَلى‌ رِجْلَيْنِ‌ ....

نور (٢٤) ٤٥

خلقت خزنده‌

٨. خلقت هر خزنده‌اى، از مظاهر قدرت خدا:

وَ اللَّهُ خَلَقَ كُلَّ دَابَّةٍ مِنْ ماءٍ فَمِنْهُمْ مَنْ يَمْشِي عَلى‌ بَطْنِهِ‌ ... إِنَّ اللَّهَ عَلى‌ كُلِّ شَيْ‌ءٍ قَدِيرٌ.

نور (٢٤) ٤٥

[١] . جامع‌البيان، ج ٣، جزء ٤، ص ٣٦-/ ٤٨؛ مجمع‌البيان، ج ١-/ ٢، ص ٨٠٤

[٢] . التعريف و الاعلام، ص ٣٣٥

[٣] . جامع‌البيان، ج ٣، جزء ٤، ص ٩٧

[٤] . همان، ج ١٣، جزء ٢٦، ص ١٦٥

[٥] . فرهنگ فارسى، ج ١، ص ١٤١٨، «خزنده»