توضيح المباني في شرح مختصر المعاني - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٢٦٠ - امثله و شواهد آن
الف: مراد از [دون اخرى] دون صفة واحدة اخرى و از [دون آخر دون امر واحد آخر باشد.
ب: مقصود از [دون اخرى] اعم از صفت واحد و غير آن بوده و از [دون آخر] اعم از امر واحد و بيش از آن باشد.
اگر مصنف شق اول را قصد كرده باشد تعريفش جامع افراد نيست يعنى برخى از افراد قصر اضافى از تعريف خارج مىگردند و آن جائى است كه قصر بمنظور نفى بيش از صفت واحده يا امر واحد باشد و بعبارت ديگر در اين فرض لازم مىآيد كه قسم شيئ قسيم شيئ قرار داده شده باشد.
و اگر شق دوم مرادش باشد تعريفش مانع از اغيار نيست زيرا بر بعضى از افراد قصر حقيقى صادق است و آن موردى است كه قصر به منظور تخصيص صفتى دون سائر صفات صورت گرفته شده باشد كه آن در واقع همان قصر حقيقى است و بعبارت ديگر لازمه اين فرض آن است كه مصنف قسيم شيئ را قسم شيئ قرار داده باشد.
متن: و المخاطب بالاوّل من ضربى كلّ، من يعتقد الشركة و يسمّى قصر افرد لقطع الشركة.
و بالثانى من يعتقد العكس و يسمّى قصر قلب، بقلب حكم المخاطب او تساويا عنده و يسمّى قصر تعيين.
شرح عربى
( و المخاطب بالاوّل من ضربى كلّ) من قصر الموصوف على الصفة و قصر الصفة على الموصوف و يعنى بالاوّل التخصيص بشئ دون شئ ( من يعتقد الشركة) اى شركة صفتين فى موصوف واحد فى قصر الموصوف على الصفة و شركة موصوفين فى صفة واحدة فى قصر