توضيح المباني في شرح مختصر المعاني
(١)
مبحث احوال مسند
٤ ص
(٢)
ترك مسند
٤ ص
(٣)
وجوه ترجيح مجهول بودن«لبيك» بر معلوم بودنش
٢٧ ص
(٤)
ذكر مسند
٣١ ص
(٥)
مفرد آوردن مسند
٣٤ ص
(٦)
فعل آوردن مسند
٥٠ ص
(٧)
اسم آوردن مسند
٥٥ ص
(٨)
مقيد نمودن مسند فعلى
٥٧ ص
(٩)
ترك تقييد براى مسند فعلى
٦٢ ص
(١٠)
تقييد مسند فعلى بشرط
٦٣ ص
(١١)
كلام در ان و اذا و لو شرطيه
٧٠ ص
(١٢)
فرق ان و اذا و وجه اشتراكشان
٧١ ص
(١٣)
وجوهى كه مجوز استعمال كلمه«ان» در مقام جزم و يقين مىباشند
٧٦ ص
(١٤)
موارد تغليب
٨١ ص
(١٥)
كلام در اطراف تغليب
٨٨ ص
(١٦)
كيفيت تغليب
٨٩ ص
(١٧)
وجه اشتراك بين ان و اذا
٩٢ ص
(١٨)
جواز مخالفت لفظى در جمله شرط و جزاء در صورت وجود مجوز
٩٥ ص
(١٩)
نكاتى كه مجوز عدول از مستقبل به غير آن مىباشند و تفصيل آنها
٩٧ ص
(٢٠)
كلام در اطراف كلمه«لو»
١١٢ ص
(٢١)
اعتراض ابن حاجب به جمهور
١١٣ ص
(٢٢)
نظريه متأخرين
١١٤ ص
(٢٣)
رأى علماء در دلالت كلمه لو
١١٥ ص
(٢٤)
مقاله شارح و منشأ اعتراض ابن حاجب و تضعيف آن
١١٨ ص
(٢٥)
استعمال كلمه لو
١٢١ ص
(٢٦)
دنباله مقاله شارح در تضعيف اعتراض ابن حاجب
١٢٣ ص
(٢٧)
اعتبار برخى از خصوصيات در لو
١٢٥ ص
(٢٨)
نكره آوردن مسند
١٣٩ ص
(٢٩)
تخصيص دادن مسند
١٤١ ص
(٣٠)
ترك تخصيص مسند
١٤٥ ص
(٣١)
معرفه آوردن مسند
١٤٦ ص
(٣٢)
ضابطه در تقديم و تأخير برخى از اجزاء كلام نسبت به بعضى
١٥٣ ص
(٣٣)
جمله بودن مسند
١٦٣ ص
(٣٤)
اسميه و فعليه و شرطيه آوردن جمله مسند
١٧٠ ص
(٣٥)
مؤخر و مقدم آوردن مسند در كلام
١٧٥ ص
(٣٦)
عدم اختصاص حالات مذكور بمسند و مسند اليه
١٨٢ ص
(٣٧)
احوال متعلقات فعل
١٨٨ ص
(٣٨)
اغراض مترتب بر حذف مفعول
٢٠٦ ص
(٣٩)
اغراض مترتب بر تقديم مفعول
٢٢٦ ص
(٤٠)
استفاده تخصيص از تقديم
٢٣٤ ص
(٤١)
تقديم برخى از معمولات بر بعضى ديگر
٢٤٠ ص
(٤٢)
مبحث قصر
٢٤٦ ص
(٤٣)
مقصود از صفت
٢٤٨ ص
(٤٤)
اشكال شارح بر مصنف
٢٥٦ ص
(٤٥)
امثله و شواهد آن
٢٥٧ ص
(٤٦)
اشكال شارح
٢٦٤ ص
(٤٧)
شرط قصر
٢٦٦ ص
(٤٨)
طرق قصر
٢٧٥ ص
(٤٩)
كلام در اطراف برخى از ادات قصر
٢٨١ ص
(٥٠)
دليل اول
٢٨٣ ص
(٥١)
دليل دوم
٢٨٥ ص
(٥٢)
دليل سوم
٢٨٥ ص
(٥٣)
اختلاف طرق قصر با هم
٢٨٩ ص
(٥٤)
تنزيل معلوم بمنزله مجهول
٣٠٣ ص
(٥٥)
تنزيل مجهول بمنزله معلوم
٣٠٩ ص
(٥٦)
مزيت«انما» بر عطف
٣١٢ ص
(٥٧)
موارد ديگر وقوع قصر
٣١٤ ص
(٥٨)
وجه استفاده قصر از ادات
٣١٩ ص
(٥٩)
فهرست مطالب
٣٢٤ ص
 
٢ ص
٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص
٢١٣ ص
٢١٤ ص
٢١٥ ص
٢١٦ ص
٢١٧ ص
٢١٨ ص
٢١٩ ص
٢٢٠ ص
٢٢١ ص
٢٢٢ ص
٢٢٣ ص
٢٢٤ ص
٢٢٥ ص
٢٢٦ ص
٢٢٧ ص
٢٢٨ ص
٢٢٩ ص
٢٣٠ ص
٢٣١ ص
٢٣٢ ص
٢٣٣ ص
٢٣٤ ص
٢٣٥ ص
٢٣٦ ص
٢٣٧ ص
٢٣٨ ص
٢٣٩ ص
٢٤٠ ص
٢٤١ ص
٢٤٢ ص
٢٤٣ ص
٢٤٤ ص
٢٤٥ ص
٢٤٦ ص
٢٤٧ ص
٢٤٨ ص
٢٤٩ ص
٢٥٠ ص
٢٥١ ص
٢٥٢ ص
٢٥٣ ص
٢٥٤ ص
٢٥٥ ص
٢٥٦ ص
٢٥٧ ص
٢٥٨ ص
٢٥٩ ص
٢٦٠ ص
٢٦١ ص
٢٦٢ ص
٢٦٣ ص
٢٦٤ ص
٢٦٥ ص
٢٦٦ ص
٢٦٧ ص
٢٦٨ ص
٢٦٩ ص
٢٧٠ ص
٢٧١ ص
٢٧٢ ص
٢٧٣ ص
٢٧٤ ص
٢٧٥ ص
٢٧٦ ص
٢٧٧ ص
٢٧٨ ص
٢٧٩ ص
٢٨٠ ص
٢٨١ ص
٢٨٢ ص
٢٨٣ ص
٢٨٤ ص
٢٨٥ ص
٢٨٦ ص
٢٨٧ ص
٢٨٨ ص
٢٨٩ ص
٢٩٠ ص
٢٩١ ص
٢٩٢ ص
٢٩٣ ص
٢٩٤ ص
٢٩٥ ص
٢٩٦ ص
٢٩٧ ص
٢٩٨ ص
٢٩٩ ص
٣٠٠ ص
٣٠١ ص
٣٠٢ ص
٣٠٣ ص
٣٠٤ ص
٣٠٥ ص
٣٠٦ ص
٣٠٧ ص
٣٠٨ ص
٣٠٩ ص
٣١٠ ص
٣١١ ص
٣١٢ ص
٣١٣ ص
٣١٤ ص
٣١٥ ص
٣١٦ ص
٣١٧ ص
٣١٨ ص
٣١٩ ص
٣٢٠ ص
٣٢١ ص
٣٢٢ ص
٣٢٣ ص

توضيح المباني في شرح مختصر المعاني - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٢١٤ - اغراض مترتب بر حذف مفعول

مميزها قوله من تحامل قالوا و اذا فصل بين كم الخبريّة و مميزها بفعل متعد وجب الاتيان بمن لئلا يلتبس بالمفعول و محل كم النصب على انها مفعول ذدت و قيل المميز محذوف اى كم مرة و من فى من تحامل زائدة و فيه نظر للاستغناء عن هذا الحذف و الزيادة بما ذكرناه‌ ( و سورة ايّام) اى شدتها و صولتها ( حززن) اى قطعن اللحم‌ ( الى العظم) فحذف المفعول اعنى اللحم‌ ( اذ لو ذكر اللّحم لربّما توهّم قبل ذكر ما بعده) اى ما بعد اللحم يعنى الى العظم‌ ( ان الحز لم ينته الى العظم) و انّما كان فى بعض اللحم فحذف دفعا لهذا التوهم‌ ( و اما لانه اريد ذكره) اى ذكر المفعول‌ ( ثانيا على وجه يتضمن ايقاع الفعل على صريح لفظه) لا على الضمير العائد اليه‌ ( اظهارا لكمال العناية بوقوعه) اى الفعل‌ ( عليه) اى على المفعول حتى كأنه لا يرضى ان يوقعه على ضميره و ان كان كناية عنه‌ ( كقوله قد طلبنا فلم نجد لك فى السؤدد و المجد و المكارم مثلا) اى قد طلبنا لك مثلا فحذف مثلا اذ لو ذكره لكان المناسب فلم نجده فيفوت الغرض اعنى ايقاع عدم الوجدان على صريح لفظ المثل‌ ( و يجوز ان يكون السبب) فى حذف مفعول طلبنا ( ترك مواجهة الممدوح بطلب مثل له) قصدا الى المبالغه فى التأدب معه حتى كأنه لا يجوز وجود المثل له ليطلبه فان العاقل لا يطلب الا ما يجوز وجوده.

ترجمه‌

مصنف گويد:

و يا حذف مفعول بخاطر دفع توهمى است كه ابتداءا مخاطب نموده يعنى چيزى را كه مراد نيست متعلق اراده پنداشته مانند قول شاعر:

و كم ذدت عنى من تحامل حادث‌

و سورة ايام حززن الى العظم‌