توضيح المباني في شرح مختصر المعاني - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ١٣٦ - اعتبار برخى از خصوصيات در لو

جمله [لاستحضار الصّورة] معطوف است بر [لتنزيله‌] يعنى:

عدول بفعل مضارع در مثل [و لو ترى‌] يا بخاطر آنچه ذكر شد بوده و يا بمنظور استحضار صورت ديدن كفّار كه بر روى آتش نگاه داشته شده‌اند مى‌باشد زيرا فعل مضارع از كلماتى است كه دلالت بر حال حاضرى مى كند كه شأن آن اينست كه ديده شود گويا با لفظ مضارع صورت مزبور حاضر شده تا سامعين آن را مشاهده كنند.

البته در موردى مرتكب چنين معنائى مى‌شوند كه امر موردنظر داراى اهميتى بوده كه مشاهده و نگريستن آن بجا و سزاوار مى‌باشد زيرا يا از امور عجيب و غريب بوده و يا فظيع و آشكار تلقى شده و يا غير ايندو از اسباب ديگر در آن مى‌باشد مانند آنچه در فرموده حقتعالى آمده:

فتثير سحابا ، بلفظ مضارع بعد از آنكه فرموده است: اللّه الّذى ارسل الرّياح‌ .

و تعبير به مضارع همانطورى كه مصنف گفته است بجهت استحضار نمودن آن صورت تازه و زيبائى است كه دلالت بر قدرت آشكار و باهر حضرت ذو الجلال مى‌نمايد.

يعنى آثار و علائم صورت ابر درحاليكه مسخر است بين آسمان و زمين بر كيفيت مخصوص و قلب و انقلابات متغاير و متفاوت.

شرح فارسى:

توضيح‌

حاصل كلام مصنف و شارح در اينمقام آنستكه:

مضارع در امثله‌اى كه اينجا ذكر شد بر حقيقت خود باقيست زيرا مضمون اين شواهد و امثله آنست كه معنا در زمان مستقبل و آينده متحقق‌