توضيح المباني في شرح مختصر المعاني - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٣٠٥ - تنزيل معلوم بمنزله مجهول
اخبار به رسالت حضرتش از طريق دوم قصر كه نفى و استثناء باشد عبارت فوق آورده شده است.
و يا قصر قلب مىباشد مانند: ان انتم الّا بشر مثلنا .
چه آنكه قائلين معتقد بودند رسول خدا نبايد بشر باشد و از آنطرف مخاطبين بر دعوى رسالت اصرار مىورزيدند.
و اما قول مخاطبين كه مىگفتند: ان نحن الّا بشر مثلكم:
از باب مجارات با خصم و مماشاة با او مىباشد تا بدينترتيب خصم ذليل و منكوب گردد زيرا قصد اسكات و افحام وى مىباشد نه آنكه مراد از اين عبارت تسليم شدن و پذيرفتن انتفاء رسالت از خودشان باشد.
و نيز مانند قول شما كه مىگوئيد: انما هو اخوك.
اين عبارت بكسى گفته شده كه به برادر بودن با فلانى عالم و مقرّ بوده ولى شما قصدتان از القاء اينكلام آن است كه قلب وى را نسبت باو رقيق و مهربان قرار دهيد.
شارح گويد:
ضمير [له] در [فيستعمل له] به آن امر معلوم راجع بوده و مقصود از [الثّانى] نفى و استثناء مىباشد و كلمه [افرادا] حال است از [الثّانى] يعنى درحاليكه نفى و استثناء را بعنوان قصر افراد بكار مىبرى مانند آيه شريفه: و ما محمّد الّا رسول .
شاهد در اين است كه مخاطبين كه صحابه پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله و سلّم بوده مىدانستند كه حضرت صرفا رسول خداوند است و رسالت با تبرى از هلاكت جمع نشده و اينطور نيست كه براى رسول مرگ و موت نباشد ولى در عين حال موت رسول را بسيار عظيم و گران ميشمردند