تفسير نمونه‌ ط-دار الكتب الاسلاميه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٧١ - تفسير غوغاى سامرى!

بعضى گفته‌اند معنى جمله اين است ما زينت‌آلات را از خود دور ساختيم و سامرى آن را برداشت و در آتش افكند تا از آن گوساله بسازد.

اين احتمال نيز وجود دارد كه جمله" فَكَذلِكَ أَلْقَى السَّامِرِيُ‌" اشاره به مجموع برنامه و طرحى است كه سامرى اجرا كرد.

به هر حال معمول است كه وقتى بزرگى زيردستان خود را در باره گناهى كه مرتكب شده‌اند ملامت مى‌كند، آنها سعى دارند، گناه را از خود رد كنند و به گردن ديگرى بيفكنند، گوساله‌پرستان بنى اسرائيل كه با ميل و اراده خود از توحيد به شرك گرائيده بودند خواستند تمام گناه را بر گردن سامرى بيفكنند.

*** در هر صورت سامرى از زينت‌آلات فرعونيان كه از طريق ظلم و گناه در دست فرعونيان قرار گرفته بود و ارزشى جز اين نداشت كه خرج چنين كار حرامى بشود، آرى از مجموع اين زينت‌آلات" مجسمه گوساله‌اى را براى آنها تهيه كرد جسد بى‌جانى كه صدايى همچون گوساله داشت" (فَأَخْرَجَ لَهُمْ عِجْلًا جَسَداً لَهُ خُوارٌ). [١] بنى اسرائيل كه اين صحنه را ديدند، ناگهان همه تعليمات توحيدى موسى را به دست فراموشى سپردند و به يكديگر" گفتند اين است خداى شما و خداى موسى" (فَقالُوا هذا إِلهُكُمْ وَ إِلهُ مُوسى‌).

اين احتمال نيز وجود دارد كه گوينده اين سخن سامرى و دستياران و مؤمنان نخستين او بوده‌اند.

" و به اين ترتيب، سامرى عهد و پيمانش را با موسى بلكه با خداى موسى فراموش كرد" و مردم را به گمراهى كشاند (فَنَسِيَ‌).

اينكه بعضى از مفسران، نسيان را در اينجا به معنى گمراهى و رفتن از بيراهه، تفسير كرده‌اند، يا فاعل نسيان را موسى دانسته‌اند و گفته‌اند اين جمله‌

---

[١]" خوار"، به معنى صداى گاو و گوساله است و گاهى به صداى شتر نيز گفته مى‌شود.