تفسير نمونه‌ ط-دار الكتب الاسلاميه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٦٢ - اين قدر خود را به زحمت نيفكن

است كه در ذات پاك خدا است.

- در حديثى از امام باقر ع و صادق ع مى‌خوانيم:" سر آنست كه در دل پنهان نموده‌اى و اخفى آنست كه به خاطرت آمده اما فراموش كرده‌اى". [١] اين حديث ممكن است اشاره به اين نكته باشد كه آنچه را انسان، ياد ميگيرد به مخزن حافظه سپرده ميشود منتها گاهى ارتباط انسان با گوشه‌اى از اين مخزن قطع ميگردد و حالت نسيان باو دست ميدهد لذا اگر با وسيله‌اى يادآورى بشود كاملا آن را مطلب آشنايى مى‌بيند، بنا بر اين آنچه را انسان فراموش كرده، مخفى‌ترين اسرار او است كه در زواياى حافظه پنهان گشته و ارتباطش موقتا يا براى هميشه قطع شده است.

ولى به هر حال مانعى ندارد كه تمام تفسيرهايى كه در بالا گفته شد در مفهوم وسيع كلمه سر و اخفى جمع باشد.

به اين ترتيب ترسيم روشنى از علم بى‌پايان پروردگار شده است و از مجموع آيات فوق شناخت اجمالى نسبت به نازل كننده قرآن در ابعاد چهارگانه" خلقت" و" حكومت" و" مالكيت" و" علم" حاصل مى‌گردد.

چنان كه در تفسير (آيه ١٨٠ سوره اعراف) گفته‌ايم، تعبير به" اسماء حسنى" هم در آيات قرآن و هم در كتب حديث كرارا آمده است، اين تعبير در اصل به معنى نامهاى نيك است، بديهى است كه همه نامهاى پروردگار نيك است، ولى از آنجا كه در ميان اسماء و صفات خدا بعضى داراى اهميت بيشترى‌

[١] مجمع البيان ذيل آيه مورد بحث.