تفسير نمونه‌ ط-دار الكتب الاسلاميه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٧١ - تفسير آفرينش آسمان و زمين بازيچه نيست

سپس مى‌گويد: به فرض كه هدف سرگرمى بود بايد سرگرمى مناسب ذات او باشد، از عالم مجردات و مانند آن، نه عالم محدود ماده‌ [١]

*** سپس با لحن قاطعى براى ابطال اوهام بيخردانى كه دنيا را بى‌هدف يا تنها مايه سرگرمى مى‌پندارند چنين مى‌گويد: اين جهان، مجموعه‌اى است از حق و واقعيت، چنين نيست كه اساس آن بر باطل بوده باشد" بلكه ما حق را بر سر باطل مى‌كوبيم تا آن را نابود و هلاك سازد و باطل محو و نابود مى‌شود" (بَلْ نَقْذِفُ بِالْحَقِّ عَلَى الْباطِلِ فَيَدْمَغُهُ فَإِذا هُوَ زاهِقٌ‌).

و در پايان آيه مى‌گويد:" اما واى بر شما از اين توصيفى كه از بى‌هدفى عالم مى‌كنيد" (وَ لَكُمُ الْوَيْلُ مِمَّا تَصِفُونَ‌).

يعنى ما همواره دلائل عقلى و استدلالات روشن و معجزات آشكار خود را در برابر پندارها و اوهام بيهوده‌گرايان قرار مى‌دهيم، تا در نظر انديشمندان و صاحبان عقل، اين پندارها درهم كوبيده و نابود شود.

دلائل شناسايى خدا روشن است، دلائل وجود معاد آشكار، براهين حقانيت انبياء، واضح، و در حقيقت براى آنها كه لجوج و بهانه‌گير نيستند، حق از باطل كاملا قابل شناسايى است.

قابل توجه اينكه: جمله" نقذف" از ماده" قذف" به معنى پرتاب كردن است، مخصوصا پرتاب كردن از راه دور، و از آنجا كه پرتاب از راه دور، شتاب‌

---

[١] گروهى از مفسران آيات فوق را اشاره به نفى عقائد مسيحيان دانسته‌اند يعنى لهو را به معنى زن و همسر و فرزند گرفته‌اند و گفته‌اند آيه در پاسخ آنها مى‌گويد اگر ما مى‌خواستيم: فرزند و همسرى انتخاب كنيم از جنس انسانها انتخاب نمى‌كرديم.

ولى اين تفسير از جهاتى مناسب به نظر نمى‌رسد از جمله اينكه پيوند آيات فوق با آيات گذشته قطع خواهد شد و ديگر اينكه كلمه" لهو" مخصوصا هنگامى كه بعد از كلمه" لعب" قرار گيرد به معنى سرگرمى است نه به معنى زن و فرزند.