نبوت
 
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص
٢١٣ ص
٢١٤ ص
٢١٥ ص
٢١٦ ص
٢١٧ ص
٢١٨ ص
٢١٩ ص
٢٢٠ ص
٢٢١ ص
٢٢٢ ص
٢٢٣ ص
٢٢٤ ص
٢٢٥ ص
٢٢٦ ص
٢٢٧ ص
٢٢٨ ص
٢٢٩ ص
٢٣٠ ص
٢٣١ ص
٢٣٢ ص
٢٣٣ ص
٢٣٤ ص
٢٣٥ ص
٢٣٦ ص
٢٣٧ ص
٢٣٨ ص
٢٣٩ ص
٢٤٠ ص
٢٤١ ص
٢٤٢ ص
٢٤٣ ص
٢٤٤ ص
٢٤٥ ص
٢٤٦ ص
٢٤٧ ص
٢٤٨ ص
٢٤٩ ص
٢٥٠ ص
٢٥١ ص
٢٥٢ ص
٢٥٣ ص
٢٥٤ ص
٢٥٥ ص
٢٥٦ ص
٢٥٧ ص
٢٥٨ ص
٢٥٩ ص
٢٦٠ ص
٢٦١ ص
٢٦٢ ص
٢٦٣ ص
٢٦٤ ص
٢٦٥ ص
٢٦٦ ص
٢٦٧ ص
٢٦٨ ص
٢٦٩ ص
٢٧٠ ص
٢٧١ ص
٢٧٢ ص
٢٧٣ ص
٢٧٤ ص
٢٧٥ ص
٢٧٦ ص
٢٧٧ ص
٢٧٨ ص
٢٧٩ ص
٢٨٠ ص
٢٨١ ص
٢٨٢ ص
٢٨٣ ص
٢٨٤ ص
٢٨٥ ص
٢٨٦ ص
٢٨٧ ص
٢٨٨ ص
٢٨٩ ص
٢٩٠ ص
٢٩١ ص
٢٩٢ ص

نبوت - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٠٩

کشف می‌کند ، فقط می‌بیند که این جریان به این شکل وجود دارد ، اما عقل‌ نمی‌داند که آیا ضرورت دارد که حتما باید همین جور وجود داشته باشد یا ضرورتی ندارد ، اینجور وجود دارد ؟ مثل این است که در یک اجتماعی که آن‌ اجتماع را خود افراد اجتماع ساخته‌اند و قانون برایش وضع کرده‌اند ، وقتی‌ خودشان قانون را وضع کرده‌اند اجتماع به آن شکل وجود پیدا می‌کند . مثلا قانون وضع کرده‌اند که در خیابانها وسائل نقلیه از دست راست حرکت کنند . شما هم وقتی جاده‌ها و خیابانها را نگاه می‌کنید می‌بینید همه جا وسائط نقلیه از دست راست حرکت می‌کنند . یک آدمی که از بیرون بیاید چه‌ می‌بیند ؟ فقط می‌بیند اینجور وجود دارد . اما آیا می‌تواند بگوید این‌ ضرورت دارد که اینجور وجود داشته باشد ؟ خلاف این محال است وجود داشته‌ باشد ؟ محال است که وسائل نقلیه بخواهند از چپ حرکت کنند ؟ نه ، فقط می‌تواند بگوید اینجور وجود دارد . یک روز هم واضعین قانون می‌آیند آن را عوض می‌کنند و می‌گویند خیر ، از چپ حرکت کنید . قوانین طبیعی قوانینی است که بشر فقط وجود اینها را کشف کرده ، هرگز ضرورت اینها را کشف نکرده است ، و این اشتباهی است درباب علوم اگر ما بگوییم علوم طبیعی ضرورت را هم کشف می‌کند . اصلا علوم طبیعی مبتنی بر حس است . حس فقط وجود را کشف می‌کند . ضرورت ، یک مفهوم عقلی و ساخته عقل انسان است . ضرورت نه مبصر است نه ملموس نه مسموع و نه‌ مشموم و انسان به هیچ حسی ضرورت را کشف نمی‌کند و لهذا بسیاری از فلاسفه‌ گفته‌اند اصلا ضرورت ساخته عقل است . یک " ساختگی " هم می‌گویند که آن‌ را حتی از اعتبار هم می‌خواهند بیندازند . ولی در اینکه ضرورت محسوس‌ نیست و به علم در نمی‌آید - علم مصطلح ، یعنی به علم حسی و تجربی - بحث‌ نیست . علوم فقط وجود اشیاء را کشف کرده و وجود این قوانین را به این‌ شکل کشف کرده است ، ضرورتی کشف نکرده و نمی‌تواند هم کشف کند . معجزات انبیاء جریانهایی است برخلاف قوانین " طبیعی " که بشر وجود آنها را کشف کرده است نه برخلاف قوانین " عقلی " از قبیل قوانین‌ ریاضی که عقل بشر ضرورت آنها و محال بودن خلاف آنها را کشف کرده است . [ اگر ] بگوییم پس قوانین طبیعی اگر ضرورت ندارد چرا وجود دارد ؟ [ می‌گویند ] مشیت خداوند . دکارت و دیگران حتی همان ضرورتهای عقلی را هم‌ نظیر قوانین طبیعی تلقی کرده‌اند ، می‌گویند آنها را هم خدا قرار داده است‌ . اگر بگویید سه زاویه