نبوت - مطهری، مرتضی - الصفحة ٢٦١

که بگو خدا برتر است ، از این موضوعی که درباره‌اش فکر می‌کنی برتر است‌ ، از این بالاتر است ، از این توصیفهایی که ما می‌کنیم برتر و بالاتر است‌ ، آیات تنزیهی . تمام جاهایی که در قرآن کلمه " سبحان " آمده است ، همه تنزیه است : او منزه است ، او بالاتر است ، او برتر است . اینها یا با کلمه " تکبیر " آمده است یا با کلمه " تسبیح " و " سبحان " و یا با کلمه تعالی و تعالی . در این جور آیات ، قرآن کوشش می‌کند که‌ خدا را برتر و منزه‌تر از آن افکار و اندیشه‌هایی که درباره خدا موجود بوده‌ بداند و حتی او را از حد توصیف برتر و منزه‌تر بداند . به عنوان نمونه‌ عرض می‌کنیم در قرآن خداوند متعال از جمله اسمائی که دارد کلمه " قدوس‌ " است ( « هو الله الذی لا اله الا هو الملک القدوس السلام المؤمن‌ المهیمن العزیز الجبار المتکبر » ) [١] . قدوس از ماده قدس است .
قداست همان مفهوم " برتری " را دارد ، چون انسان اینجا تعبیر دیگری‌ ندارد : از این برتر است ، منزه است ، بالاتر است . قدوس مبالغه است‌ ، یعنی آن حداکثر تنزه در ذات پروردگار هست ، یعنی هیچ چیزی که بویی و شائبه‌ای از نقصان داشته باشد به او نباید نسبت داد . " « لا تدرکه‌ الابصار و هو یدرک الابصار » " [٢] چشم هرگز او را درک نمی‌کند و نمی‌یابد ولی او چشمها را می‌یابد . نفی جسمیت است از پروردگار . " چشم‌ او را نمی‌یابد " یعنی اصلا او جزء مدرکات بصر نیست . " « سبحان ربک‌ رب العزه عما یصفون »" [٣] منزه است پروردگار تو ، آن پروردگار عزت ، از این توصیفهایی که می‌کنند : ای برتر از خیال و قیاس و گمان و وهم و زهر چه گفته‌ایم و شنیدیم و خوانده‌ایم مجلس تمام گشت و به آخر رسید عمر ما همچنان در اول وصف تو مانده‌ایم این شعر عینا ترجمه آیات و اخبار و احادیث است که در اینجا آمده‌ است ، که در قرآن به تعبیرات " « تعالی عما یصفون " ، " سبحان ربک‌ رب العزه عما یصفون " ، تعالی الله الملک الحق »" [٤] و " « لا یحیطون بشی‌ء من علمه »" [٥] آمده است . در حدیث پیغمبر اکرم که‌ شیعه و سنی روایت کرده‌اند هست که : " « لا احصی ثناء علیک انت کما اثنیت علی نفسک » " پروردگارا من توانایی