نبوت - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٢٤
این نمیتوانیم بگوییم که در دنیا عجالتا ما یک جریانهای ثابت و
یکنواختی را میبینیم اما این جریانها ضرورت دارد چنین باشد یا ممکن است
به شکل دیگری باشد ، نمیدانیم . ممکن است زمانی یکدفعه عالم وضعش عوض
بشود ، آنچه که علت است معلول بشود و آنچه که معلول است علت بشود ،
یا این علتی که تا امروز مال آن معلول بود از فردا مال آن معلول دیگر
بشود و آن علتی که ( یعنی چیزی که ما به نام علت میشناسیم ) ، آن
مقدمهای که تا دیروز مقدمه آن نتیجه بود از امروز مقدمه برای نتیجه دیگری
بشود . این از جنبه علمی .
از جنبه قرآنی هم میگویند کسی که معتقد به خدا هست ، خدای قادر متعال
، خدایی که فعال ما یشاء و " « انه علی کل شیء قدیر »" است ، باید هم
چنین حرفی بزند که هیچ قانونی در جهان قطعی نیست زیرا اگر بگوییم یک
قانون ، قطعی است ، ما قدرت و اراده خدا را محدود کردهایم یعنی گفتهایم
خدا مجبور است از این قانون پیروی کند . اگر یک قانون خلافش محال است
معنایش این است که حتی خدا هم مجبور است که از این قانون پیروی کند ،
دست خدا را گفتهایم که مغلول است ، همان حرفی که یهود درباره خدا
گفتهاند : " « ید الله مغلولة »" و خدا میفرماید که " « غلت ایدیهم
و لعنوا بما قالوا بل یداه مبسوطتان »" [١] ، در آن صورت ما هم همین
حرف را در این زمینه گفتهایم . نه ، این چیزها نیست . قوانین طبیعی صد
در صد قوانین موضوعه و قراردادی است . برای ما امکان نقض آن قوانین
نیست ، ما مجبوریم از همان قوانین پیروی کنیم اما برای خود واضع قانون
که خدا هست این قضیه فرقی نمیکند . او این جور وضع کرده ، خودش هم نقض
میکند .
آنگاه مثالهایی هم ذکر میکنند ، میگویند علمای امروز این مطلب را
تأیید کردهاند که قوانین طبیعت یکنواخت نیست ، متنوع و مختلف بلکه
متناقض است . آنوقت از خیلی از علمای امروز مثل لکنت دونوئی نویسنده
کتاب سرنوشت بشر و از کتاب اثبات وجود خدا - و در این کتابها این جور
حرفها هست - نقل کردهاند دایر بر این مطلب که اساسا کسانی که خیال
میکنند قوانین طبیعی یک قوانین یکنواخت و یکجوری هست و اختلاف ناپذیر
و نقض ناپذیر است ، چنین چیزی نیست . اصلا از غیر راه معجزه هم الان
وجود دارد . مثالهایی ذکر میکنند ، از جمله میگویند که در
[١] مائده / . ٦٤