استفتاءات جديد - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٥٦١ - ح) حقّ المارّه

جواب: در صورتى كه خيانت در امانت سبب اتلاف عين، يا منفعت شده حق الناس است، و بايد خسارت را به صاحب آن بدهد.

سؤال ١٥٦٨- آيا معاونت در جرم، حق النّاس است، يا حقّ اللَّه تعالى؟

جواب: موارد مختلف است؛ گاه حق اللَّه است و گاه حق النّاس.

سؤال ١٥٦٩- آيا تحقّق جرم و وقوع معان عليه، شرط تحقّق معاونت در جرم است؟

جواب: البتّه تا جرم محقّق نشود، معاونت در جرم صدق نمى‌كند.

سؤال ١٥٧٠- راه رهايى از حقّ النّاس چيست؟

جواب: اگر صاحب آن را مى‌شناسيد، حقّ او را بپردازيد، يا حليّت بطلبيد، و اگر نمى‌شناسيد، معادل آن را از طرف صاحب اصلى به شخص نيازمندى بدهيد.

سؤال ١٥٧١- ردّ مظالم يعنى چه؟

جواب: منظور اموال حرامى است كه در دست انسان است، و صاحبان آن را به هيچ وجه نمى‌شناسد، كه بايد با اجازه مجتهد صرف فقرا شود.

سؤال ١٥٧٢- كسى كه مظالمى بر عهده دارد و چون صاحب آن را نمى‌شناسد بايد صدقه دهد، اگر خود جنس (نه پول آن) را صدقه دهد، چه حكمى دارد؟

جواب: اگر مظالم جنسى مانند روغن و حبوبات و امثال آن بوده، مى‌توان مثل آن را به فقير داد، ولى اگر پول بوده، بايد پول صدقه داد.

ح) حقّ المارّه‌

سؤال ١٥٧٣- اگر انسان به باغى برود، و نداند كه صاحب باغ نسبت به كندن ميوه رضايت دارد يا نه، آيا مى‌تواند از ميوه‌هاى درختان باغ در حدّ نياز استفاده نمايد؟

جواب: در صورتى كه باغ محصور نباشد، يا شاخه‌هايش بيرون آمده باشد، و به قصد عبور از آن راه برود نه به قصد باغ و چيدن ميوه، در اين صورت استفاده به مقدار نياز خوردن (نه بردن) اشكالى ندارد.

سؤال ١٥٧٤- استفاده از ميوه‌هاى درختانى كه در خيابانها و پياده روها وجود دارد، تا چه حدّى مجاز است؟