استفتاءات جديد - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٤٩ - فصل چهل و چهارم احكام دفاع

فصل چهل و چهارم: احكام دفاع‌

سؤال ٨٩٧- در مورد صدمات وارده بر شخص در مقام دفاع بفرماييد:

الف) چنان چه شخصى در مقام دفاع از خود، مجبور به عملى شود كه صدمه بدنى به وى وارد كند، يا موجب مرگ وى گردد، مسئوليّت مرگ مدافع، يا صدمات وارده بر عهده كيست؟ به عنوان مثال اگر براى فرار از تجاوز جنسى خود را به شيشه‌اى بزند و مجروح شود، يا در اثر پريدن از بلندى پاى او بشكند، يا فوت نمايد، چه كسى ضامن است؟

جواب: در صورتى كه شخص مهاجم او را هُل داده، يا سبب جراحت، يا سقوط از بلندى شده، او مسئول است، ولى اگر خودش براى نجات خود چنين كارى كرده، ديه يا قصاص بر كسى نيست؛ هر چند مهاجم تعزير شديد دارد.

ب) در فرض فوق، آيا بين صورتى كه راه فرار منحصر در آنچه انتخاب كرده بوده، و موردى كه راه ديگرى براى فرار وجود داشته، ولى شخص مورد هجوم در اثر ترس يا عجله از اين طريق اقدام نموده، تفاوتى وجود دارد؟

جواب: از نظر ديه فرقى نمى‌كند، ولى از نظر تعزير تفاوت دارد.

سؤال ٨٩٨- اگر كسى كه ربوده شده، در معرض مرگ باشد، و براى گريز از آن، راهى جز مقاتله نداشته باشد (مثل اين كه با ممانعت مسلّحانه رباينده مواجه شده باشد)، تكليف او چيست؟

جواب: مى‌تواند از خود دفاع كند؛ هر چند بناچار مستلزم نابودى طرف گردد.

سؤال ٨٩٩- آيا مكرِه بر امر حرامى مثل لواط يا زنا، خونش هدر است؟ اگر راهى جز كشتن وى وجود نداشته باشد چطور؟