استفتاءات جديد - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٩٩ - مصاديق قتل عمد و شبه عمد

سؤال ١٠٣٢- عدّه‌اى از روى خصومت به سوى يكديگر تيراندازى كرده‌اند. پسر بچّه ١٢ ساله‌اى، كه از آنجا عبور مى‌كرد، به واسطه تير شخص معيّنى به قتل رسد. چند تن از روحانيّون مقدار ديه را تعيين كردند. مقدارى از آن را بر عهده قاتل، و مقدار بقيّه را بر عهده بعض ديگر از آن جمع گذاشته‌اند. اين قضاوت شرعاً چه حكمى دارد؟

جواب: در صورتى كه آن بچّه را ديده و در عين حال به سوى او تيراندازى كرده، قتل عمد است؛ هر چند قصد كشتن خصوص او را نداشته باشد. و در صورتى كه توافق بر ديه كنند، تمام ديه بر عهده قاتل است.

سؤال ١٠٣٣- شخصى به سمت جمعى تيراندازى كرده، و پسر بچّه ١٤ ساله‌اى را بدون تقصير به قتل رسانده است. با توجّه به اين كه قاتل مدّعى است قصد قتل او را نداشته، قتل مذكور چه نوع قتلى است، و حكم آن چيست؟

جواب: در صورتى كه به سوى جمع تيراندازى كرده قتل عمد محسوب مى‌شود؛ هر چند بگويد قصد قتل نداشتم.

سؤال ١٠٣٤- چنانچه افرادى در خارج از كشور مرتكب جرايمى شده، و طبق قوانين آن كشور تعقيب و محاكمه گرديده، و كيفر مقرّر براى جرم مورد نظر را گذرانده باشند، و سپس به ايران مراجعت كنند لطفاً بفرماييد:

الف) در جرايم مستوجب قصاص، در صورت درخواست اولياى دم آيا قابل تعقيب و مجازات هستند؟

جواب: در مواردى كه قصاص تعلّق مى‌گيرد، اگر شاكى تقاضاى قصاص كند حكم قصاص جارى مى‌شود. و اگر به جاى آن خسارتى گرفته و راضى شده، حكم قصاص ساقط است. و اگر راضى نشده، وجه خسارات را بازمى‌گرداند و تقاضاى قصاص مى‌كند.

ب) در جرايم حدّى حكم چيست؟

جواب: در موارد حدود حد ساقط نمى‌شود؛ زيرا آنها صلاحيّت اجراى حد را ندارند، و به علاوه قائل به حد نيستند.