استفتاءات جديد - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٠٦ - فصل سى و پنجم احكام نذر و عهد

سؤال ٨٠٨- دخترم بر اساس عواطف لطيف دوره نوجوانى نذرهايى بر خلاف عرف كرده است؛ مثلًا نذر كرده كه اگر نمازش حتّى به طور غير عمد قضا شود، همان روز بدون خوردن سحرى روزه بگيرد، و در روز چند ركعت نماز مستحبّى بخواند. قرآن را چندين بار ببوسد، و چند آيه از آن را حتماً بخواند. براى صلوات فرستادن حتماً با حجاب كامل باشد. علاوه بر اين، وقتى شك مى‌كند كه آيا براى فلان امر نذر كرده يا نه؟ براى اين كه در انجام نذرها كوتاهى نكرده باشد، حتّى نذرهاى مشكوك را هم بجا مى‌آورد. و اين نذرها به گونه‌اى افراطى دنبال مى‌شود كه مُخلّ به زندگى عادى وى شده، و گاه مورد تمسخر و ريشخند برخى از اطرافيان نيز قرار مى‌گيرد، كه براى ادامه زندگى اجتماعى‌اش مخاطره‌آميز است. از طرفى عدم انجام اين نذرها تأثير منفى بر روحيه‌اش مى‌گذارد، و او را دچار نگرانى عواقب اخروى آن مى‌كند. با توجّه به توضيحات بالا لطفاً بفرماييد: ايشان تا چه حد ملزم به رعايت اين گونه نذرهاست؟

جواب: نذرهاى مذكور تا آنجا كه مخلّ به زندگى، و موجب عسر و حرج، و باعث تمسخر نگردد معتبر مى‌باشد، در غير اين صورت معتبر نيست؛ ولى نذرهايى مانند نذر روزه بدون خوردن سحرى، اشكال دارد. همچنين در موارد شك هيچ مسئوليّتى براى عمل به نذر ندارد. البتّه تمام اين احكام در جايى است كه صيغه نذر به صورت صحيح خوانده شده باشد، و مايه آزار پدر نباشد؛ در غير اين صورت عمل به نذر لازم نيست.

سؤال ٨٠٩- لطفاً به سؤالات زير پاسخ دهيد:

الف) اگر فردى قادر به انجام نذر خود نباشد، آيا مرتكب معصيت شده است؟

ب) عدول از نذر بدون دليل چگونه است؟

ج) آيا تأخير در آن جائز است؟

جواب: در صورتى كه نذر مطلق باشد، تأخير در آن جايز است. و اگر بدون عذر مخالفت شود، كفّاره دارد. و كفّاره آن مانند كفاره ماه رمضان است.

سؤال ٨١٠- اگر شخصى در شرايط مختلف زندگى، چه قبل از تكليف و چه پس از