بى تو در كُنج غم اى پشت به خويش اى به تو رويم! گاهى از غم بخروشم گهى از درد بمويم‌
بارها با دل غمگين كه به جان غم همه زويم‌
(گفته بودم چو بيايى غم دل با تو بگويم چه بگويم؟ كه غم از دل برود چون تو بيايى!)
دولت وصل تو جوييم همه هجر نصيبان روز عمر همه بى صبح رخت شام غريبان‌
سال و مه با طلب كوى تو ام دست و گريبان‌
(حلقه بر در نتوانم زدن از بيم رقيبان اين توانم كه بياييم به محلت به گدايى)
كس نبيند چو تويى غرقه به خون كردن و كشتن خشك لب بر طرف باديه خون خوردن و كشتن‌
ترسمت باز از اين چرخ نگون مردن و كشتن‌
(شمع را بايد ازين خانه برون بردن و كشتن تا كه همسايه نداند كه تو در خانه مايى)
حسرت يثرب و هجر حرم و غصب امامت محشر قتلگه و آن همه غوغا و غرامت‌
رنج كوفه غم شام آن دگرا آشوب و قيامت‌
(عشق و درويشى و انگشت نمايى و ملامت همه سهل است، تحمل نكنم بار جدايى)
از گذرگاه جمالت نظر آن سوى نبيند حاصلم چيست چو از باغ گلت بوى نبيند
در دو كيهان به جز از چشم خدا جوى نبيند
(پرده بردار كه بيگانه خود آن روى نبيند تو بزرگى و در آيينه كوچك ننمايى)
جاودان بال و پرم كاش به بند تو بريزد بو «١» به ما مهر دل صيد پسند تو بخيزد
مرغ (يغما) چه كه با دام بلند تو ستيزد
(سعدى آن نيست كه هرگز ز كمند تو گريزد تا بدانست كه در قيد تو خوشتر ز رهايى «٢»)
تضمين غزل سعدى‌
آن كه با موكب او قافله‌ها دل برود در ركابش دل ديوانه و عاقل برود
وز جمالش غم جان خارج و داخل برود
(گفتمش سير ببينم مگر از دل برود آن چنان جاى گرفته‌ست كه مشكل برود)
گر برم ز آتش دل بر مه و خورشيد شعاع مكن از مهر نصيحت مكن از كينه نزاع‌
روز ميدان وداع است نه ايوان سماع‌
(دلى از سنگ ببايد به سر راه وداع تا تحمل كند آن لحظه كه محمل برود)
نظر آسا چوپىِ قافله پو مى‌گيرم تا زدل جو نشود ديده گلو مى‌گيرم‌
ور كند چشمه به مژگان سر جو مى‌گيرم‌
(اشك حسرت به سر انگشت فرو مى‌گيرم كه اگر راه دهم، قافله در گل برود)
از نظر مى‌رودم چهر دلاراى حبيب كى بپايد ز پى‌اش پاى دل از پند اديب‌
عقل و سر مى‌برود در قدمش دست و ركيب‌
(عجب است ار نرود قاعده صبر و شكيب پيش هر ديده كه آن شكل و شمايل برود)
فاصله كورى و ديدم به نظر يك سر موست نكنم فرق كه اين ديده من يا لب جوست‌
شايد ار پى نبرم كاين سر من و آن ره اوست‌
(ره نديدم، چو برفت از نظرم صورت دوست همچو چشمى كه چراغش ز مقابل برود)
صحتش درد، اگر فاطمه بيمار تو نيست راحتش رنج، دل ار خسته و افكار تو نيست‌
اى تو جان همه! تنها دل و جان زار تو نيست‌
(كس ندانم كه درين شهر گرفتار تو نيست مگر آن كس كه به شهر آيد و غافل برود)