نشسته در عرق خجلت است، فصل بهار كه بعد از و گل بى آبرو چرا خنديد؟
زقدر اوست كه طومار طول سجده ما به حشر، معتبر از مهر كربلا گرديد
به دست ديده از آن داده‌اند سبحه اشك كه ذكر واقعه كربلا كند جاويد
عجب بلند سپهرى است درگهش، كه در اوست زسبحه: انجم و از مهر كربلا: خورشيد
علوّ مرتبه قرب را نگر كه كنند به خاك درگه او، سجده خداى مجيد
تواند از غم آن شاه تا به روز حساب سرشك معنى ام از دل به روى صفحه دويد
ولى كجاست چنان طاقتى كه بتواند حريف ناله آتش فشان من گرديد؟
نمى‌رسد چو به پايان ره سخن، بايد مرا به دامن لب، پاى گفتگو پيچيد
سحاب باشد تا در عزاى او گريان سپهر خواهد تا از غمش به خود پيچيد
به خاكش، ابر كرم لحظه لحظه بارد فيض عذاب قاتل او، رفته رفته باد شديد «١»
اينك بانقل تركيب‌بند هفت‌بندى عاشورايى واعظ قزوينى، حسن‌ختام اين مقال را رقم مى‌زنيم:
اى ناله! زجا خيز كه شد باز محرم اى گريه! فرو ريز كه شد نوبت ماتم‌
اى مردمك! از اشك، فرو ريختن آموز در ماتم شاه شهدا، سرور عالم‌
تابان نه هلال است درين ماه زگردون بر سينه كشيده است الف قرص مه از غم‌
يا شعله افروخته‌اى در دل چرخ است كز آه مصيبت زدگان گشته قدش خم‌
يا آنكه زشمشير ستم، در دل گردون زخمى است كه هر سال شود تازه ازين غم‌
يا آنكه خراشى است به رخسار، جهان را در تعزيت اشرف ذَرّيت آدم‌
يا ناخن آغشته به خونى است فلك را از بس كه خراشيده زغم، سينه عالم‌
نى نى غلطم، پرّه قفل «٢» در شادى است يا بر رخ ايّام، كليد در ماتم‌
بر چهره ايام، چه خونها كه روان كرد اين خنجر كج، از جگر مردم عالم‌
هر شب نه مه نو شود افزون، كه فلك را بر سينه خراش است كه ريزد به سرهم‌
آتش همه را، از تف اين شعله به جان است دل، گر همه سنگ است ازين ماه، كتان است‌
ز آن ديده خود سنگ، پر از اشك شرر كرد كاين آتش محنت به دل سنگ اثر كرد
در كان، نه عقيق است كه از غصه يمن را بى آبى آن تشنه لبان، خون به جگر كرد
تا صورت اين واقعه را ديد، ندانم چون آب دگر با قدح آينه سركرد؟!
چون چشم جهان ديد پر از ناوك بيداد؟ جسمى كه، ستم كرد بر او هر كه نظر كرد!
نگسست زهم قافله اشك يتيمان تا شاه شهيدان زجهان عزم سفر كرد
هر شام، نه خورشيد نهان شد به تهِ خاك در ماتم آن خسرو دين، خاك به سر كرد
زين تعزيه هر شام، شفق نيست بر افلاك خورشيد به دامان فلك، چشم كند پاك!
ز آن روز كه برخاك فتاد آن قدوقامت برخويش فرو رفت زغم، صبح قيامت‌
آفاق به سر، خاك سيه ريخت زظلمت در خاك نهان گشت چو خورشيد امامت‌
آن روز كه كندند زجا، خيمه اورا چون كرد دگر خيمه‌افلاك اقامت؟
بر نيزه چو ديد آن سرآغشته به خون را پنداشت جهان، سر زده خورشيد قيامت‌
هر كس كه تن بى نفسش ديد و نفس زد باشد زنفس برلبش انگشت ندامت‌
آن كس كه لب تشنه او ديد و نشد آب بر سينه زند از دل خود سنگ ملامت‌
از بارگران غم آن تشنه لبان بود كآن دم نتوانست زجا خاست قيامت‌
آن را كه نشد ديده پر از خون زعزايش باشد مژه: دندان، نگه: انگشت ندامت‌
آن كيست كه چون لعل، پر از خون جگر نيست در ماتم آن گوهر درياى امامت؟
روز، آتش آهى است كه خيزد زدل شام شب، خاك سياهى است كه بر سر كند ايام‌
بحر از غم اين واقعه، يك چشم پر آب است افلاك پر از آه، چو خرگاه حباب است‌
نگذاشته نم در دل كس، گريه خونين اين موج فشرده است كه گويند سراب است!
در سينه افلاك، نه مهر است كه دايم زين آتش جانسوز، دل چرخ كباب است!
تا گلْ گلِ خون شهدا ريخته برخاك چشم گل، ازين واقعه پر اشك گلاب است‌
زين غصه كه در خاك تپيدند شهيدان بر خاك تپيدن، صفت موج سراب است‌