على‌نقى كمره‌اى و ابوالقاسم هجرى قمى در زمره شاعران «واسوخت گو» به شمار مى‌روند و هر يك داراى غزليات پرشورى در همين شيوه شعرى مى‌باشند. «١»
دامنه تأثير آثار عاشورايى‌
اگرچه تركيب پنج بندى وحشى بافقى در رثاى سالار شهيدان در شمار آثار متوسط او ارزيابى مى‌شود، ولى به خاطر آوازه‌اى كه سراينده آن در شعر فارسى دارد، نظر شيفتگان شعر عاشورا را به خود معطوف ساخته است.
اين تركيب بند عاشورايى كه مبتنى بر قرائت ماتمى از فرهنگ عاشورا است، از شور و حال بيدلانه وحشى، نصيبى ندارد.
برگزيده آثار عاشورايى وحشى بافقى‌
در ديوان كامل وحشى بافقى به جز تركيب بند عاشورايى وى، در سه مورد ديگر از سالار شهيدان و كربلا ياد شده است. وحشى در رباعى زير، كاشانه ماتمى خود را با «كربلا» مقايسه مى‌كند!
مجنون، به منِ بى سرو پا مى‌ماند غمخانه من، به كربلا مى‌ماند!
جغدى به سراى من فرود آمد و گفت: كاين خانه به ويرانه ما مى‌ماند «٢»
وى، در ستايش ميرميران ممدوح خود، مرتكبِ قياس مع الفارق شده است:
آن حَسن خُلقِ حسينى نسبِ حيدر دل كه فلك بهر زمين بوسى او كرده قيام!
تيغ بندِ درِ او گر نشمارد خود را خانه چرخ برين گور شود بر بهرام! «٣»
و همو در قصيده‌اى كه به مناسبت بانويى سروده، از همين روش كلامى سود جسته است:
ماتم فرزند پيغمبر بود بر جمله فرض گر يزيدى سيرتى اين را نداند، گو بدان‌
رفته زهرا عصمتى در خلوت آل رسول كآمده آل على از فرقت او در فغان!
مانده چون شبّير و شبّر دو بزرگ نامدار! سربه زانو، دست‌بر سر، خسته دل، آزرده جان «٤»
پيداست كه با چنين رويكرد غير منطقى و اغراق‌آميز در مسائل مادى، نمى‌توان به خلوت راز سالار شهيدان راه يافت و در رثاى او اثر آفريد كه عنايت آن وجود نازنين را الزاماً همراه داشته باشد.
تركيب بند
روزى است اين كه حادثه، كوس بلا زده‌ست كوس بلا به معركه كربلا زده‌ست‌
روزى است اين كه دست ستم، تيشه جفا بر پاى گلبن چمن مصطفى زده‌ست‌
روزى است اين كه بسته تُتُق آه اهل بيت چتر سياه بر سر آل عبا زده است‌
روزى است اين كه: خشك شد از تاب تشنگى آن چشمه‌اى كه خنده بر آب بقا زده است‌
روزى است اين كه كشته بيداد كربلا زانوى داد، در حرم كبريا زده است‌
امروز، آن عزاست كه چرخ كبودپوش بر نيل، جامه خاصه پى اين عزا زده ست‌
امروز ماتمى ست كه: زهرا گشاده موى بر سر زده زحسرت و، واحسرتا زده‌ست‌
يعنى: محرم آمد و، روز ندامت ست روز ندامت چه؟ كه روز قيامت‌ست‌
روح القدس كه پيش لسان فرشته‌هاست از پيروان مرثيه خوانان كربلاست‌
اين ماتم بزرگ، نگنجد درين جهان آرى در آن جهان دگر نيز اين عزاست‌
كرده سياه حُلّه نور، اين عزاى كيست؟ خير النسا، كه مردمك چشم مصطفى ست‌
بنگر به نور چشم پيمبر چه مى‌كنند؟ اين چشم فيان، چه بلا چشم بى حياست!
ياقوت تشنگى شكند، از چه گشت خشك آن لب، كه يك ترشح ازو چشمه بقاست؟
بلبل اگر ز واقعه كربلا نگفت گل را چه واقع ست كه پيراهنش قباست‌
از پا فتاده است درخت سعادتى كز بوستان دهر، چو او گلبنى نخاست‌
شاخ گلى شكست ز بستان مصطفى كز رنگ و بو فتاد، گلستان مصطفى‌
اى كوفيان! چه شد سخن بيعت حسين؟ و آن نامه‌ها و، آرزوى خدمت حسين؟
اى قوم بى حيا! چه شد آن شور و اشتياق؟ آن جد و جهد در طلب حضرت حسين؟
از نامه‌هاى شوم شما، مسلم عقيل با خويش كرد خوش، الم فرقت حسين‌