راز ربانى (اسرار الوحى سبحانى) - نسفی، عزیزالدین یا همدانی، میر سید علی - الصفحة ٢٦ - مترجم و شارح

١. در فهرست مجموعه‌هاى خطى ٢٣٩٨/ كتابخانه مركزى دانشگاه تهران و ٤٣٧٩/ كتابخانه ملك تهران و ٤٢٧٩/ كتابخانه ملك تهران در شماره رسائل متن، نام رساله و نويسنده آن چنين آمده است:

كتاب الاحاديث المعراجيه مع الشرح للشيخ عزيز نسفى‌

٢. در مجموعه شماره ٢٣٩٨/ كتابخانه ملك تهران تحرير ٩٠٧ ه، متعلق به مير سيد على همدانى، رساله مذكور، اولين نسخه از مجموعه‌اى است كه تحت عنوان اسرار الوحى سمت تحرير يافته. در آغاز رساله، نام نويسنده مترجم يا شارح نيامده، انجام رساله نيز افتاده است.

وجود رساله در مجموعه فوق، آن را منتسب به سيد نموده است. در پايان مجموعه آمده است:

تمام شد مصنفات حضرت سيادت مآبى قطب المحقيقن اميز سيد على همدانى.

٣. در فهرست نسخه‌هاى خطى كتابخانه گنج‌بخش پاكستان تأليف احمد منزوى، ص ٥٥٦، ٦٥٨ و ٧٥٦، تحت عناوين اسرار وحى ربانى (اسرار شب اسراء)، رسائل مير سيد على همدانى و كشف الاسرار (شرح اسرار الوحى)، رساله مورد بحث به نام عزيز نسفى و مير سيد على همدانى ضبط گرديد. رسائل فوق عموما متعلق به سده ١٢ ه. است.

٤. در مأخذ ديگرى كه ترجمه احوال نسفى يا مير سيد على همدانى آمده است- چون نفحات الانس، مجالس المؤمنين، روضات الجنان، رياض العارفين، حدائق الحقائق و ... سندى مبنى بر تعلق رساله به يكى از دو شارح ديده نشد.

٥. مآخذ جديد نيز گرهى از اين مشكل نمى‌گشود:

الف- در مقدمه ذخيرة الملوك مير سيد على همدانى، صفحه چهل و هفت، شماره شانزده، رساله اسرار وحى جزو مصنفات مير به حساب آمده است.

ب- مؤلف محقق احوال مير سيد على، ذيل عنوان «كتب و رسائلى كه اشتباها به مير سيد على همدانى منسوب كرده‌اند»، انتساب مذكور را مردود دانسته، مى‌نويسد:

اين رساله مفصل، درباره احاديث معراج رسول ٦ است. روايات آن با استناد به حضرت امام جعفر صادق (ع) بيان گرديده و مشتمل بر گفت‌وگوى حضرت رسول ٦ با خداوند متعال در حين معراج مى‌باشد. رساله داراى صد برگ‌