راز ربانى (اسرار الوحى سبحانى) - نسفی، عزیزالدین یا همدانی، میر سید علی - الصفحة ١٣١ - حكايت

را[١] نداند تا از حق تعالى‌[٢] به خودشان مشغول كند؛ [و نيست مر ايشان را طعام زيادتى تا كسى از ايشان بطلبد؛][٣] و جامه نيكو ندارند كه كس بدان جامه طمع كند[٤]. با دل پر درد مشغول واحد فرد بوند[٥]؛ و هواى نفسانى را زير پاى آورده باشند[٦]؛ و بندگى ما را پيش گرفته و از عقبات صعب فانى گذشته‌[٧] و به دولت سراى باقى پيوسته.

خليفه وقت، زاهدى را گفت‌[٨]: از من حاجتى بخواه‌[٩].

گفت: «لى عبدان و هما سيداك» مرا دو بنده‌اند كه هر دو مهتر تواند و تو ايشان را فرمانبردارى. كسى از بنده دو بنده خود چه حاجت خواهد؟ امير اسير هوا و شهوت‌اند و من هر دو را در بند قيد خود آورده‌ام و فرمانبردار خود كرده‌[١٠].

فرقد سبحى- رحمة الله عليه- گويد[١١]: دنيا مؤمن را دايه است و آخرت، مادر؛ زيرا[١٢] اول از مادر بهشت با پدر بر زمين آمده است‌[١٣] و به دست تربيت دايه بى‌مهر دنيا افتاده است. چون مدت رضاع بسر شود، ديده از دايه فراز كند و به مهر مادر باز كند؛ و به نواخت مادر گرايد؛ روى به نيك‌داشت و تربيت مادر آخرت آيد[١٤]. و به زيور اشكال مزخرف و رنگ بوقلمون دنيا كه دايه بد مهرست، مياراييد و بر گردش بدر دايه- يعنى افلاك بد مهر كور كبود- دل منهيد[١٥].

[١] - و كس ايشان را.

[٢] - تا از حق تعالى.

[٣] - ظاهرا عبارت مذكور از متن افتاده باشد. از نسخه مير اضافه شد.

[٤] - و جامه نيكو ندارند كه كسى بدان طمع كند.

[٥] - باشند.

[٦] -( باشند) ندارد.

[٧] - فانى گشته.

[٨] - گفت كه.

[٩] - حاجتى خواه.

[١٠] - مرا دو بنده‌اند و هر دو مهتر تواند و تو ايشان را فرمانبردارى كنى. از بنده بندگان خود چه خواهم؟ تو اسير و بنده هوا و شهوتى و من هر دو را در زير قدم و قيد خود آورده‌ام. خليفه از اين سخن گريان شد.

[١١]. گويد كه.

[١٢]. زيرا كه.

[١٣].( است) ندارد.

[١٤]. آرد.

[١٥]. بجاى عبارت( به زيور اشكال ... الى آخر) آمده است: زنهار كه به زيور اشكال و رنگ بوقلمون دنيا كه دياه بد مهرست مسازيد و بر گردش پدر دايه- يعنى افلاك بد مهر كور كبود- دل منهيد و روى از او بگردانيد.