واكنش بر مبناى روابط شخص با شخص و با اين احساس صورت گيرد كه متربى در هر موقعيتى، فردى ارزشمند است. اگر فرد احساس كند كه محبت (/ توجه مثبت) را در صورتى دريافت مى‌كند كه دوست‌داشتنى باشد، احساس تنفر خود را انكار كرده و براى حفظ تصويرى دوست‌داشتنى از خود، مى‌كوشد. در اين مورد نه فقط احساس تنفر با خودپنداره‌اش ناهمخوان است، بلكه فرد را به از دست دادن توجه مثبت نيز تهديد مى‌كند.

اين‌جا است كه تحميل شرايط ارزش‌گذارى بر وى، موجب انكار تجربيات مى‌شود و شكافى ميان ارگانيزم و خويشتن به‌وجود مى‌آورد. اما اگر والدين (يا مربى) توجه غيرمشروط و مثبت به فرزند داشته باشند و او احساس كند كه والدين براى او ارزش قائل‌اند، دليلى براى انكار تجربيات وجود نخواهد داشت.[١]

بدون ترديد توجه مثبت بدون شرط، موجب تكريم شخصيت متربى خواهد بود و احساس عزت نفس را در او بارور مى‌كند. مهم اين است كه متربى احساس كند خودش به عنوان شخص معين، انسانى مورد علاقه و توجه است. اگر اين احساس تثبيت شود، مى‌توان با هر رفتار ناپسند او (به شيوه صحيح) مخالفت كرد، ولى در همان حال بايد اين احساس را داشته باشد كه خودش را دوست دارند و مخالفت در واقع با عمل و رفتار ناپسند او است.

چنان‌كه قرآن از زبان حضرت لوط، خطاب به قومش مى‌فرمايد: قال إِنّى لِعَملكم من القالين.[٢] «گفت: من دشمن كردار شمايم.»

امام على ٧ نيز فرمود:

انّ الله يحب العبد و يبغض عمله ....[٣]

«خداوند (چه بسا) كسى را دوست مى‌دارد ولى عملش را مبغوض مى‌دارد.»

در مورد برخورد با كودكان نيز در روايات بسيار تأكيد شده است كه با آنان با صميميت و ملاطفت رفتار كنيد، آنها را ببوسيد و از مهر و محبت به آنان كوتاهى نكنيد تا نياز به محبت در آنان تبديل به عقده‌هاى روانى نشود. كسى كه از محبت ديگران بهره‌مند باشد، مى‌تواند به ديگران نيز احسان و محبت كند. پيامبراكرم ٦ مى‌فرمايد:

كودكان را دوست بداريد و مورد رحمت قرار دهيد و هرگاه به آنان وعده داديد، به آن وفا كنيد.[٤]

[١] - ر. ك: روان‌شناسى شخصيت، ص ٢٢١

[٢] - سوره شعراء، آيه ١٦٨

[٣] - نهج‌البلاغه، ح ١٥٤

[٤] - احبّوا الصبيان و ارحموهم و اذا وعدتموهم شيئاً ففوا لهم.( كافى، ج ٦، ٥٢)