اخلاق اسلامى - ديلمى، احمد؛ آذربايجانى، مسعود - الصفحة ١٣٩ - يك آثار قوت نفس

رسول‌خدا ٦ در بيان ارزشمندى وقار مى‌فرمايد: «اسلام عريان است. پس لباس آن حيا و زيورش وقار است.»[١] امام على ٧ در بيان ويژگى‌هاى پرهيزگاران مى‌فرمايد: «آنان در سختى‌ها آرام‌اند.»[٢] امام‌صادق ٧ براى تشويق و ترغيب به تحصيل اين صفت ارزشمند مى‌فرمايد: «در طلب علم برآييد و به همراه آن خود را به حلم و وقار بياراييد.»[٣] قرآن سكون و آرامش قلب را يكى از صفات مؤمنان بر مى‌شمارد و راه تحصيل آن را «ياد خدا» مى‌داند:

«همان كسانى كه ايمان آورده‌اند و دل‌هايشان به ياد خدا آرام مى‌گيرد، آگاه باش كه با ياد خدا دل‌ها آرامش مى‌يابد.»[٤] در موارد متعدد، خداوند اعلام مى‌دارد كه ما آرامش را بر قلب پيامبراكرم ٦ و بر قلوب مؤمنان فرو فرستاديم: «او است آن كسى كه در دل‌هاى مؤمنان آرامش را فرو فرستاد، تا ايمانى بر ايمان خود بيفزايند.»[٥]

بارزترين علل و اسبابى كه براى تحصيل وقار و سنگينى در روايات به‌چشم مى‌خورد، به‌قرار زير است:

١. بندگى خداوند: امام‌على ٧ در اين باره مى‌فرمايد:

هر كس خواستار عزت بدون عشيره، هيبت بدون سلطنت، بى‌نيازى بدون مال، و فرمانبر بدون بذل و بخشش است، پس بايد از ذلّت عصيان خداوند به عزت بندگى او در آيد.[٦]

٢. حكمت و علم: امام‌على ٧ در اين باب مى‌فرمايد: «كسى كه آگاه به حكمت باشد، چشم‌ها به ديده وقار و هيبت به او مى‌نگرند.»[٧]

[١] - كلينى: كافى، ج ٢، ص ٤٦، ح ٢

[٢] - نهج‌البلاغه، خطبه ١٩٣، همچنين ر. ك: صدوق: فقيه، ج ٤، ص ٣٥٤، ح ٥٧٦٢

[٣] - كلينى: كافى، ج ١، ص ٣٦، ح ١

[٤] - سوره رعد، آيه ٢٨

[٥] -( سوره فتح، آيه ٤) و ر. ك: آيات ١٨ و ٢٦؛ طباطبائى، الميزان، ج ٢، ص ٢٨٩- ٢٩١ و ج ٩، ص ٢٢٣- ٢٢٧

[٦] - خزّاز قمى: كفايةالاثر، ص ٢٢٨؛ مجلسى: بحارالانوار، ج ٧١، ص ١٧٩، ح ٢٩

[٧] - كلينى: كافى، ج ٨، ص ٢٣، ح ٤. همچنين ر. ك: صدوق: علل الشرايع، ج ١، ص ١١٠، ح ٩؛ مجلسى: بحارالانوار، ج ١، ص ١١٧- ١٢٤