آشنايى با قانون اساسى جمهورى اسلامى ايران - مجيدى، محمد رضا - الصفحة ١٠٨
مفهوم «نبوت» بيانگر آگاهى و تنذير و ابلاغ احكام الاهى به مردم است و مفهوم «امامت» پيشوايى و تقدم معنوى را تداعى مىكند. به سخنى ديگر، هيچيك از اين دو مستقيماً رساننده مفهوم زعامت سياسى و كشوردارى نيست. در اين ميان، «ولىامر» لفظى است كه در سنت اسلامى ناظر بر حكومت است. ولىامر بهمعناى صاحب اختيار و حاكم است و بههمينرو مىبينيم كه عنوان «اميرالمؤمنين» عنوانى حكومتى تلقى مىگردد. بنابراين اولىالأمر در اين آيه ولايت سياسى نيز اشعار دارد.[١] امامخمينى (قدس سره) نيز در تفسير اين آيه بدين نكته اشاره دارد:
در آيةةة مبارك «اطيعوالله و ...» اطاعت از ولىامر واجب شمرده شده است. اولىالأمر بعد از رسولاكرم، ائمه اطهارند كه متصدى چند وظيفه يا مقام هستند: يكى بيان و تشريح عقايد و احكام و نظامات اسلام براى مردم كه با بيان تفسير قرآن و سنت مرادف مىباشد؛ ديگرى اجراى احكام و برقرارى نظامات اسلام در جامعه مسلمانان و نيز بسط عقايد و نظامات اسلام در ميان ملل جهان. پس از ايشان [نيز] فقهاى عادل عهدهدار اين مقامات هستند؛ چراكه به ضرورت عقل و شرع، آنچه در دوره حيات رسولاكرم (ص) و زمان اميرالمؤمنين (عليه السلام) لازم بوده- يعنى حكومت و دستگاه اداره و اجراء- پس از ايشان و در زمان ما لازم است.[٢]
در اثبات ولايت فقيه رواياتى نيز وجود دارد كه به چند نمونه اشاره مىكنيم:
١. در روايتى امامحسين (عليه السلام) علماى دين را مجريان امور اجتماعى مىشمرد:
جريان همه امور بايد به دست علماى الاهى- كه بر حلال و حرام خدا اميناند- قرار گيرد ....[٣]
٢. پيامبراكرم (ص) علماى دين را جانشينان خود معرفى مىداند:
خدايا! بر جانشينان من لطف و رحمت روا دار. گفته شد: اى رسول خدا! جانشينان تو كياناند؟ فرمود: آنان كه پس از من مىآيند و حديث و سنت مرا روايت مىكنند ....[٤]
[١]. سيد محمدمهدى موسوىخلخالى، شريعت و حكومت، ص ٦٣.
[٢]. روحالله موسوىخمينى، ولايت فقيه، به نقل از: جلالالدين مدنى، حقوق اساسى در جمهورى اسلامى ايران، ج ٢، ص ٧٤ و ٧٥.
[٣]. حسين بن على بن شعبه، تحفالعقول، ص ١٧٢.
[٤]. محمد بن حسن حرعاملى، وسائلالشيعه، ج ١٨، باب ٨، ح ٥٢٠.