پيشوايان هدايت - حكيم، سيد منذر؛ مترجم عباس جلالي - الصفحة ٨٣ - على در شب هجرت

على عليه السّلام در مهم‌ترين لحظات دعوت و تاريخ رسالت است. زيرا امام عليه السّلام با حضور خود توانست چهره مناسبى از پيامبر اسلام و حمايت و پشتيبانى بنى هاشم از آن بزرگوار، براى انصار ترسيم نمايد كه در پى آن اعتماد و اطمينان آنان به دعوت و رسالت اسلام، افزايش يافت.

يارى خواستن پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و اله و سلم از شجاع‌ترين مردان بنى هاشم چون حمزه و على عليهما السّلام كه به دلاورى و بيباكى معروف بودند در راستاى فراهم آوردن حمايت كافى از رسول خدا و رسالت نوعى برنامه‌ريزى موفّقيت‌آميز و تدبيرى خلل‌ناپذير تلقّى مى‌شد.

على در شب هجرت‌

فضاى باز و گسترده اسلامى كه پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و اله و سلم آن را در پى قرارداد صلحى كه با اوس و خزرج در بيعت عقبه دوم، ايجاد نمود[١] نقطه آغازين راه يابى رسالت اسلام به جهانى وسيع‌تر و گامى بلند در جهت ساختار جامعه دينى با ايمان، به شمار مى‌آمد. به دنبال گسترش اسلام در مدينه با تلاش مبلّغان برگزيده مخلصى كه براى خدا و نشر تعاليم اسلام از خود فداكارى نشان دادند، آن سامان به سرزمينى امن براى مسلمانان تبديل گشت كه در جهت تبلور امور فرهنگى و تربيتى و رسالت الهى در جامعه جزيرة العرب پايگاهى مركزى و مهم تلقى مى‌شد.

آن‌گاه كه قريش بر آزار و اذيّت و تحت فشار قرار دادن مسلمانان و مجبور ساختن آنان بر دست برداشتن از آيين اسلام و دلسرد كردن آن‌ها از

[١] . سيره ابن هشام ١/ ٤٤٠، موسوعة التاريخ الاسلامي ١/ ٧٠٠.