پيشوايان هدايت - حكيم، سيد منذر؛ مترجم عباس جلالي - الصفحة ٥١ - دانش و معارف

فصيحان و سرور همه بليغان است و درباره سخنان او گفته‌اند: (فروتر از سخن خالق و فراتر از سخن آفريدگان است) مردم، آيين سخنورى و نگارش را از او فراگرفته و آموخته‌اند، به خدا سوگند! هيچ‌كس جز او آداب فصاحت را براى قريش سنّت قرار نداد، كتابى كه اكنون بر آن شرح مى‌نگاريم، بهترين دليل بر اين است كه هيچ كس توان برابرى در فصاحت و همسانى در بلاغت على را ندارد.

على عليه السّلام در زهد و بى‌رغبتى به اين جهان، سرور همه پارسايان و نمودار همه ابدال و برجستگان است، همه، ره به سوى او دارند و در پيشگاهش زانوى ادب به زمين مى‌زنند، وى هرگز از خوراكى سير نخورد و خوراك و لباسش از همه مردم خشن‌تر بود.

على عليه السّلام در عبادت، عابدترين مردم بود و بيش از همه نماز مى‌گزارد و روزه مى‌گرفت. مردم نماز گزاردن و خواندن نافله و ادعيه و اذكار و اوراد را از او آموخته‌اند. چه گمان مى‌برى در مورد مردى كه آن‌چنان در اقامه نماز كوشا بود كه فرمان داد در «ليلة الهرير»[١] كه تيرهاى دشمن از چپ و راست از كنار گوشش مى‌گذشت و پيش پايش فرو مى‌افتاد، براى او قطعه چرمى ميان دو صف لشكر گستردند، و بر آن نماز گزارد و از آن همه تير بيمى به خود راه نداد و تا نمازش را به پايان نرساند از جاى خويش برنخاست ...

با دقت در دعاها و مناجات‌هاى آن بزرگوار و آگاهى بر تعظيم و اجلال خداى سبحان، در آن‌ها در مى‌يابيم تا چه پايه‌اى در برابر عزت و هيبت الهى، خاضع و فروتن و تسليم فرمان خدا بوده است و چه اخلاصى وجودش را فرا گرفته بوده و اين سخنان از چه دلى برخاسته و بر چه زبانى جارى گشته است. على بن الحسين كه خود، در انجام عبادت سرآمد بود مى‌گويد: عبادت‌

[١] . دشوارترين شبى كه در جنگ صفين بر دو سپاه گذشت، مروج الذهب ٢/ ٣٨٩.