دانشنامه امام مهدى بر پايه قرآن، حديث و تاريخ - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ١٣٧ - ١ چگونگى غيبت

٣. خداوند در داستان سامرى مى‌فرمايد:

«قالَ بَصُرْتُ بِما لَمْ يَبْصُرُوا بِهِ فَقَبَضْتُ قَبْضَةً مِنْ أَثَرِ الرَّسُولِ فَنَبَذْتُها.[١]

سامرى گفت: من چيزى ديدم كه آنان نمى‌ديدند. مشتى از خاكى كه نقش پاى آن فرستاده خدا بر آن بود، برگرفتم و در آن پيكر افكندم».

طبرى گفته است: سامرى، جاى پاى مركب جبرائيل را ديد و در اين هنگام، مشتى از خاك پاى مركب او را برداشت و آن را بر زيورآلات شكسته شده و گداخته افكند و گفت گوساله شود.[٢]

به عبارت ديگر، منظور مفسّران، اين است كه «سامرى» فرشته وحى را در حالى ديد كه هيچ كسى از بنى اسرائيل، او را نمى‌ديد.

٤. بر اساس احاديث متعدّد، خضر عليه السلام- كه قرآن از او به عنوان بنده‌اى از بندگان الهى‌[٣] ياد مى‌كند-، در ميان مردم زندگى مى‌كند و مردم يا او را نمى‌بينند و يا نمى‌شناسند.[٤]

اينك با توجّه به اين نمونه‌هاى واقع شده، به اين مسئله مى‌رسيم كه غيبت امام زمان چگونه است. احاديث متعدّدى دلالت دارند كه امام زمان عليه السلام بر روى زمين و در ميان مردم زندگى مى‌كند. در اين زمينه مى‌توان به اين شواهد، اشاره كرد:

١. حديث‌هايى كه از غيبت انبياى گذشته سخن گفته و غيبت امام زمان را بدان تشبيه كرده است (مانند تشبيه به غيبت موسى عليه السلام‌[٥] و يوسف عليه السلام‌[٦] در چندين حديث) و يا تصريح به وقوع سنّت غيبت انبيا گذشته در باره امام زمان عليه السلام، مانند آنچه ابو

[١]. طه: آيه ٩٦.

[٢]. تفسير الطبرى: ج ٩ جزء ١٦ ص ٢٠٥.

[٣]. كهف: آيه ٦٥.

[٤]. ر. ك: ص ١٠ ح ٤٨١، كمال الدين: ص ٣٩٠ ح ٤.

[٥]. ر. ك: ج ٢ ص ٣٨٧ ح ٤٧٨، و ج ٣ ص ٨ ح ٤٨٠، كمال الدين: ص ١٢٧- ١٥٢ و ص ٣٢٦- ٣٢٩ ح ٦ و ٧ و ١١ و ص ٣٤٠ ح ١٨.

[٦]. كمال الدين: ص ٣٤٥ ح ٣١.