دانشنامه امام مهدى بر پايه قرآن، حديث و تاريخ - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ٧٠ - ٧/ ٤ جزيره خضراء

٧/ ٤ جزيره خضراء[١]

يكى از موضوعات و مسائلى كه براى شيعيان و پيروان امام زنده غايب مطرح بوده، مسئله محلّ سكونت و زندگى ايشان است. مى‌توان گفت طرح «جزيره خضراء»، پاسخى به اين كنجكاوى‌هاست.

جزيره خضراء، منطقه‌اى است در جنوب اسپانيا نزديك تنگه جبل الطارق كه نامش در تواريخ اندلس و مغرب آمده است و در منابع كهن، از آن به «باب الأندلس» ياد شده است.

جزيره خضراء به عنوان محلّ سكونت و اقامت صاحب الأمر، از دوره صفويه در ادبيات شيعيان مطرح شده است. از اين داستان، دو گزارش در منابع حديثى و اعتقادىِ شيعه آمده است:

١. واقعه‌اى كه براى زين الدين على بن فاضل مازندرانى در يازدهم شوّال ٦٩١ ق، اتفاق افتاده و او آن را در نجف در پانزدهم شعبان ٦٩٩ ق، براى فضل بن يحيى طيبى نقل كرده است و البته فضل بن يحيى، پيش از اين تاريخ، آن را از طريق دو نفر ديگر به نام‌هاى شمس الدين نجيح حلّى و جلال الدين عبد الدين حوام حلّى شنيده بوده است. فضل بن يحيى، پس از استماع، اين واقعه را كتابت مى‌كند و رساله‌اى مى‌شود كه مورد توجّه عالمان شيعه قرار مى‌گيرد.

خلاصه داستان چنين است: زين العابدين با يكى از استادان حنفى‌مذهبش به مصر سفر مى‌كنند و از آن جا عازم سرزمين اندلس و جزائر آن مى‌شوند. در ضمن سفر، نام «جزائر الرافضة» را از مردمان آن جا مى‌شنود و تصميم مى‌گيرد كه به آن جا

[١]. به قلم پژوهشگر ارجمند، حجّة الاسلام و المسلمين مهدى مهريزى.