بشر هم با دست علما و بيان و قلم علما وجود پيدا كرده است. كوشش كنيد كه در اين آموزشى كه به مردم مى‌دهيد جهتدار باشد. در كلاسهايى كه جوانها يا سالخوردگان براى آموزش مى‌آيند، همان طورى كه سواد را به آنها ياد مى‌دهيد، و همان طورى كه نوشتن و خواندن را بر آنها ياد مى‌دهيد، جهت هم به آن بدهيد كه براى خدا بخوانند و براى خدا بنويسند. براى خدمت به خلق و براى خدمت به خدا و براى خدمت به اسلام.

ضرورت توأم بودن آموزش با پرورش‌

بايد آموزش و پرورش مردم توأم باشد. پرورش، پرورش انسانى، پرورشى كه به درد انسان برسد، آموزشى كه براى انسان باشد، جهتدار باشد، اسم ربّ در آن باشد، توجه به خدا باشد. بايد تمام كلاسهايى كه در سرتاسر كشور- ان شاء اللَّه- وجود پيدا مى‌كند، و شما آقايان و كسان ديگرى كه در خدمت يك همچو امر بزرگى هستيد و متكفّل يك همچو عبادت بزرگى هستيد، توجه داشته باشيد كه آموزگاران را جهت به آنها بدهيد، توجه به خدا بدهيد، علمشان براى خدا باشد، براى اطاعت خدا. خداى تبارك و تعالى علم را يكى از عبادات بزرگ قرار داده است چنانچه جهت داشته باشد. جهت هم همان است كه‌ اقْرَأْ بِاسْمِ رَبِّكَ‌. در هيچ ملتى مثل ملت اسلام از علم توصيف نكرده است. قرآن كريم در جاهاى زياد از علم و از عالِم و توجه به علم توصيف فرموده است. و در كم جايى از آهن صحبت كرده است. آنجا هم كه از آهن صحبت مى‌كند منافع ناس در نظر گرفته شده است: وَ أَنْزَلْنَا الْحَدِيدَ فِيهِ بَأْسٌ شَدِيدٌ [١] بأس شديد دارد و منافع براى ناس. اگر منافع براى ناس نداشته باشد و در خدمت ابرقدرتهايى كه مى‌بينيد [بوده‌] باشد، آهن هيچ ارزش ندارد. و اگر آهن در خدمت نفع مردم باشد، منافع مردم باشد، ارزشش بسيار زياد است. همان طورى كه قلم ارزش دارد، آهن هم ارزش دارد و همه چيز ارزش دارد.

ارزش همه چيز به آن چيزى است كه براى او، انسان [عمل‌] مى‌كند. نماز هم كه انسان مى‌خواند ارزشش‌

[١] سوره حديد، آيه ٢٥: «وَ أَنْزَلْنَا الْحَدِيدَ فِيهِ بَأْسٌ شَدِيدٌ وَ مَنافِعُ لِلنَّاسِ‌» و آهن را كه در آن هم سختى و هم منافع بسيار براى مردم است فرو فرستاديم.