بودند. نه شما تنها، اين شهربانى و پاسبانها كه با مردم تماسشان در شهرها زياد بود؛ اينها طورى معرفى شده بودند پيش مردم كه اگر اسم اينها را مى‌بردند يا شخص آنها را مى‌ديدند، چندش به آنها رخ مى‌داد. اين طور با آنها مخالف بودند. شهربانى هم بايد مدتها زحمت بكشد تا اينكه اين مطلبى كه در ذهن مردم منعكس بود، بيرون كند.

ساير قواى انتظامى هم اين طور. اينها هم شرارتهايى كردند در اين مملكت و سركوبيهايى از خدمتگزاران اين مملكت كردند كه اسم آنها هم وقتى كه مى‌آمد، مردم از آنها متنفّر بودند. بنا بر اين، شما آقايان كه حالا در خدمت اسلام هستيد، چه شما و چه قواى مسلّح ديگر مثل ارتش و مثل شهربانى، مدتها بايد شما زحمت بكشيد و خوش رفتارى بكنيد و خدمت صادقانه بكنيد تا اينكه از دل مردم اين مطلب بيرون برود، با اينكه ما مى‌دانيم كه شما هيچ كدام آنجا نبوديد آن وقت، هيچ يك از شما نبوديد.

حاكميت اجانب بر كشور توسط رژيم پهلوى‌

من يادم است، از اوّلى كه رضا خان آمد به ايران يا آمد به تهران تا حالا من شاهد همه قضايا بوده‌ام. اين بنا داشت به اينكه اين مملكت را با هر طورى كه مى‌تواند طورى بار بياورد و بعد هم پسر خلفش آن هم طورى بار بياورد اين مملكت را كه همه چيزهايى كه اينها از ما مى‌برند، هر چه كه از ذخاير ما آن وقت انگلستان و بعد هم امريكا ببرند، هيچ كس نباشد كه كلمه‌اى در مقابل آنها بگويد و اگر مى‌گفت، سركوبى مى‌كردند و اگر مخالفت مى‌شد، مى‌كوبيدند اينها را. مخالفت از طرف روحانيون چند مرتبه شد، لكن هم با حيله و هم با قدرت آنها را كوبيدند. بعد هم كه شما ملاحظه كرديد كه دانشگاه ما را به چه صورت درآوردند، دبيرستانهاى ما را به چه صورت درآوردند. از همان دبستان شروع كردند آدم غربى درست كردن، آدم معتقد به غرب و مخالف با اسلام درست كردن. از همان بچه كوچولو شروع شد و همين طور تا اينكه يك قشر زيادى مخالف با

[١] «مردم بر آيين پادشاهان خويش هستند.» اين جمله‌اى است كه به عنوان ضرب المثل به كار برده مى‌شود و در رديف روايات و احاديث به شمار نمى‌آيد.