آداب الصلاة - الخميني، السيد روح الله - الصفحة ٣٢٩ - امر دوم در حقيقت «ليلة القدر»

«حقيقت محمّديّه» است و تمام تعيّنات از تعيّن اوّلى «اسم اعظم» است.

پس، در نظر وحدت، عالم شب قدر و روز قيامت است، و بيش از يك شب [و] روز نيست، كه آن تمام دار تحقّق و ليلة القدر محمّدى و يوم القيمه احمدى است. و كسى كه متحقّق به اين حقيقت شود، هميشه در «ليلة القدر» و «يوم القيمة» است، و اين با هم جمع شود.

و به اعتبار نظر كثرت، ليالى و ايّام پيدا شود. پس بعضى ليالى صاحب قدر است، و بعضى نيست. و در بين همه ليالى، بنيه احمدى و تعيّن محمّدى صلّى اللّه عليه و آله، كه نور حقيقت وجود به جميع شئون و اسماء و صفات و با كمال نوريّت و تمام حقيقت در افق آن غروب نموده است، ليلة القدر مطلق است، چنانچه يوم محمّدى يوم القيمه مطلق است. و ديگر ليالى و ايام، ليالى و ايام مقيّده است. و نزول قرآن در اين بنيه شريفه و قلب مطهّر، نزول در «ليلة القدر» است. پس، قرآن هم جملة در ليلة القدر نازل شده به طريق كشف مطلق كلى، و هم نجوما در عرض بيست و سه سال در «ليلة القدر» نازل شده.

و شيخ عارف، شاه‌آبادى،[٥٢٥] دام ظله مى‌فرمودند كه دوره محمّديه، «ليلة القدر» است. و اين يا به اعتبار آن است كه تمام ادوار وجوديّه دوره محمّديّه است، و يا به اعتبار آن است كه در اين دوره اقطاب كمّل محمّديّه و أئمّه هداة معصومين «ليالى قدر» مى‌باشند. و دلالت بر آنچه احتمال داديم از حقيقت ليلة القدر مى‌كند حديث شريف طولانى كه در تفسير برهان از كافى شريف نقل فرموده و در آن حديث است كه نصرانى گفت به حضرت موسى بن جعفر كه تفسير باطن‌ حم، وَ الكِتابِ المُبينِ انّا انْزَلناهُ فِى لَيْلَةٍ مُبارَكَةٍ انّا كُنّا مُنْذِرينَ فِيها يُفْرَقُ كُلُّ امْرٍ حَكيم‌ [١] چيست فرمود: «اما «حم» محمّد صلّى اللّه عليه و

______________________________
[١]- «حم، سوگند به كتاب روشن، ما آن را در شبى مبارك فرستاديم، همانا ما بيم‌دهنده بوده‌ايم، در آن شب هر امر استوار (غير قابل زيادت و نقصان) تفصيل و تبيين مى‌شود.» (دخان- ١- ٤) تفسير برهان، ج ٤، ص ١٥٨.

[٥٢٥] - پاورقى ٩٧.