آداب الصلاة - الخميني، السيد روح الله - الصفحة ٣٣٧ - تنبيه عرفانى

قوله تعالى: لَيْلَةُ الْقَدْرِ خَيْرٌ مِنْ الْفِ شَهْر اگر ملاحظه صورت ظاهر ملكيّه «ليلة القدر» را كنيم، خيريّت آن از «الف شهر» يعنى هزار ماهى كه در آن ليلة القدر نباشد. يا «ليلة القدر» و عبادت و طاعت در آن بهتر است از هزار ماه كه اسرائيلى‌ها حمل سلاح مى‌كردند و در راه خدا جهاد مى‌كردند. يا آن كه «ليلة القدر» بهتر است از هزار ماه سلطنت بنى اميه لعنهم اللّه، چنانچه در روايات شريفه است.[٥٣٧] و اگر ملاحظه حقيقت «ليلة القدر» شود، «الف شهر» ممكن است كنايه از جميع موجودات باشد، به اعتبار آن كه «الف» عدد كامل است، و مراد از «شهر» انواع است. يعنى، بنيه شريفه محمّديّه كه انسان كامل است از هزار نوع كه جميع موجودات مى‌باشد بهتر است، چنانچه بعضى از اهل معرفت گفته است.[٥٣٨] و احتمال ديگرى به نظر نويسنده آمده. و آن آن است كه «ليلة القدر» اشاره باشد به مظهر اسم اعظم، يعنى، مرآت تامّ محمّدى صلّى اللّه عليه و آله. و «هزار شهر» عبارت باشد از مظهر اسماء ديگر. و چون از براى حق تعالى هزار [و] يك اسم است، و يك اسم «مستأثر» در علم غيب است، از اين جهت «ليلة القدر» نيز مستأثر است، و ليله قدر بنيه محمّدى نيز اسم مستأثر است. از اين جهت، بر اسم مستأثر كسى جز ذات مقدّس رسول ختمى صلّى اللّه عليه و آله اطلاع پيدا نكند.

تنبيه عرفانى‌

بايد دانست كه چنانچه ولىّ كامل و نبىّ ختمى صلّى اللّه عليه و آله «ليلة

[٥٣٧] - بحار الانوار، ج ٩٤، ص ٨. از مجالس شيخ، تفسير على بن إبراهيم، ص ٧٣٢. تفسير برهان، ج ٤، ص ٤٨٦. كافى( روضه)، ص ٢٢٢، حديث ٢٨٠.

[٥٣٨] - مأخذ يافت نشد.