یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٣٦٣ - ولایت عهد حضرت رضا و رابطه اش با عدالت و مساوات اسلامی

یادداشتهای استاد مطهری، ج ٩، ص: ٣٦٣

میکردند و لهذا اسرار سقوط برمکیان و اسرار ولایت عهد و شهادت حضرت رضا مکتوم ماند.

ژست سیاسی:

٨. علت امر امام هشتم به اینکه بر من بگریید، به اصطلاح ژست سیاسی بود علیه این پیشنهاد ..

٩. علت امتناع امام از قبول ولایت عهد این بود که میخواست بفهماند که تو حق تفویض نداری. روایت عیون در این زمینه.

اثبات عدم تجانس:

١٠. حضرت رضا نشان داد که او با این دستگاه و این دستگاه به او نمیچسبد. منتهای سعی حضرت این بود که این عدم تجانس را ثابت کند ..

١١. داستان نماز عید قدرت معنوی امام را ثابت کرد و مأمون را به وحشت انداخت ..

١٢. ذوالرئاستین، فضل بن سهل، گفت: هیچ وقت خلافت را اینقدر بیمقدار ندیدم که مأمون اصرار میکرد و امام امتناع ..

١٣. استقلال به خرج دادن حضرت رضا در کیفیت تبعیت و در کیفیت شرکت در نماز.

١٤. خطبه امام در آغاز ولایت عهد:.

فحمداللَّه و اثنی علیه و ثنی بذکر نبیه صلی الله علیه و آله و قال: ایها الناس، ان لنا علیکم حقاً برسول اللَّه صلی الله علیه و آله و لکم علینا حق به فاذا ادیتم الینا ذلک وجب لکم علینا الحکم [١] والسلام. (الانوارالبهیه ص ١١٣).

در این خطبه امام نامی از مأمون نبرد، نه اظهار رضایت کرد و نه تشکر از مأمون. این خود خیلی عجیب است ..

١٥. در اینکه علت واگذاری مأمون ولایت عهد را چه بود، نظرهای مختلفی گفته شده است: