یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٦ - سیره نبوی - ٢٣ سال

یادداشتهای استاد مطهری، ج ٩، ص: ١٦

لیس علی الذین امنوا و عملوا الصالحات جناح فیما طعموا اذا ما اتقوا و امنوا و عملوا الصالحات ثم اتقوا و امنوا ثم اتقوا و احسنوا و اللَّه یحب المحسنین..

٥. مسیحیها دو عینک به چشم ما زدهاند و ما میخواهیم دنیا را با عینکهایی که آنها به چشم ما زدهاند ببینیم و از آن جمله اسلام را و پیغمبر را. این دو عینک یکی مربوط است به مسیحیان قدیم و آباء کلیسا و دیگر به فرهنگهای متجدد. عینک مسیحیت قدیم نوع دیدی است که در زمینه زن و پلیدی زن به چشم زدهاند. جمله حبب الی من دنیاکم ثلث: الطیب و النساء و قرة عینی فی الصلوة مشتی است به این عینک و تودهنی است به این طرز فکر. عینک دوم مقیاسی است که در مورد حقوق ذاتی بشر به چشم ما زدهاند. آیه فوق: لیس علی الذین امنوا ... تودهنی به این فکر است ..

٦. در سوره کهف داستان موسی و عبد صالح آمده است. در آن داستان مسئله منطق ظاهر و منطق باطن مطرح شده است که آن که ظواهر- که البته مقدس است- میبیند، امری را نامشروع و غیرجایز و غیرانسانی و غیراخلاقی میبیند و آن که شعاع دورتری را میبیند، به اعتبار آن شعاع دورتر، آن نامشروعها همه مشروع میشود از قبیل سوراخ کردن کشتی، کشتن پسربچه بیگناه و راست کردن دیوار مردمی که بدی کرده بودند. اولی از مقوله کاری است که جامعه را و از آن جمله خود فرد را به خطر میاندازد و دومی بدی به بیتقصیر است و سومی نیکی به باتقصیر. ولی بعد فلسفه همه آنها روشن شد و معلوم شد که هیچ کدام از اینها احکامی مطلق نیست، بلکه نسبی است؛ نسبت به سطح شریعت صادق است، در جهان سه بعدی صادق است، در جهان چهاربعدی که شامل بُعد آینده میشود صادق نیست و درباره انسانهای چهاربعدی نیز صادق نیست ..

عرفا از این داستان مسئله شریعت و طریقت را استفاده کردهاند ولی البته نگفتهاند میان شریعت و طریقت تضاد است، طریقت همان