یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٤٠ - سیره رسول اکرم صلی الله علیه و آله

یادداشتهای استاد مطهری، ج ٩، ص: ١٤٠

بود [١].

شخصیت قائد:

اصولًا مطلقاً شخصیت قائد مؤثر است و ملل دنیا کوشش میکنند در انتخاب قائد که چه صفاتی داشته باشد. در یک رژیم و با یک قانون اساسی، یک قائد کشوری را به سوی فنا و نیستی میبرد و یکی دیگر از پرتگاه نجات میدهد ..

در داستان کربلا شخصیت سیدالشهدا در تحریک و تقویت روحیه اصحاب، فوق العاده مؤثر بود. نقش عمده در آن داستان در شخصیت قائد نهضت بود. لهذا میبینیم زینبِ بعد از روز عاشورا با زینبِ قبل از عاشورا متفاوت است. چگونه میتوانست شخصیت قائد مؤثر نباشد و حال آنکه هیچ کس در آن روز به اندازه خود امام حسین علایق نداشت. او بود که در آنجا هم پسر داشت و هم زن اسیر و هم چندین برادر و برادرزاده و عموزاده.

شرح صدر:

١٣. عطف به نمره ... هریک از شرح صدر و ضیق صدر آثاری دارد. آثار شرح صدر محبت و مهربانی و دلسوزی و کینه و حقد نداشتن است: لقد جاء کم رسول من انفسکم عزیز علیه ما عنتم حریص علیکم بالمؤمنین رؤف رحیم، ربنا اغفرلنا و لاخواننا الذین سبقونا بالایمان و لاتجعل فی قلوبنا غلًا للذین امنوا، ربنا انک رؤف رحیم.

آثار شرح صدر:

و اما اثر ضیق صدر حقد و کینه و تنگ نظری و سختگیری است.

در تاریخ اسلام مواردی هست از مهر و محبت رسول خدا و اینکه اصلًا دشمنی شخصی در قاموس رسول خدا وجود نداشت. قائد باشخصیت اینطور است، باید با احدی حساب خرده نداشته باشد والّا قائد نیست ..

یکی دیگر از آثار شرح صدر طاقت و قدرت تحمل ناملایمات است، انواع ناملایمات. اشخاص ضیق الصدر و کم ظرفیت با اندک ناملایمی ظرفشان پر میگردد و منفجر میشوند. پیغمبر صبر داشت، طاقت و تحمل و استقامت داشت.