یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٣٩ - سیره رسول اکرم صلی الله علیه و آله

یادداشتهای استاد مطهری، ج ٩، ص: ١٣٩

شخصیت رسول خدا در این جهت سهمی داشته یا نداشته؟ اینکه به صورت تردید و «آیا» ذکر کردم برای این است که در مغز ما باز یک فکر غلطی فرو رفته و این مسئله را به صورت دیگر در مغز خود جا دادهایم. ما میگوییم اسلام را دو چیز جلو برد: مال خدیجه و شمشیر علی، یعنی زر و زور! در صورتی که ....

والّا نص قرآن است که شخصیت رسول اکرم مؤثر بوده و زیاد هم مؤثر بوده است. این آیه کریمه که آیه ١٥٩ از سوره آل عمران است:

فبما رحمة من اللَّه لنت لهم ... صریحاً تأثیر روش و اخلاق آن حضرت را ذکر میکند، از نرمش و از عفو و گذشت و از دعا و استغفار و از مشورت گرفتن مردم.

روش رهبری رسول اکرم.

دموکراسی:

برای هیچ کس مثل رسول خدا زمینه استبداد و دیکتاتوری فراهم نبود ولی او هرگز استبداد در امور اجتماعی نمیورزید و کوشش میکرد مردم را به دموکراسی عادت دهد. داستانها از مشورتهای رسول خدا هست. رأی و نظر و فکر و عقیده مردم را محترم میشمرد، با آنها تبادل نظر میکرد با اینکه با عالَم وحی متصل بود ..

یک وقت یکی از بازاریها گفت: به اتفاق عدهای رفتیم به حضور یکی از مراجع برای کاری. آن مرد بزرگوار یک کلمه گفت که همه ما خاموش شدیم، گفت: اول بگویید که آمدهاید از من دستور بگیرید یا آمدهاید دستور بدهید. ما ساکت و بلاجواب ماندیم ..

من بعد از شنیدن این قصه با خود گفتم: ای کاش میگفتند که آخر شق ثالثی هم هست و آن اینکه آمدهایم با هم تبادل نظر و مشورت بکنیم ..

در ذکر احوال و سیرت رسول خدا به جملههای کوچکی برمیخوریم که اگر فکر کنیم میبینیم خیلی مهم است. مثلًا گفتهاند:

کان رسول اللَّه خفیف المؤنه جمیل المعاشرة کریم الطبیعة. رسول خدا خفیف المؤنه بود، سرّ بزرگ موفقیت آن حضرت در همین سبکباری