یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٣٣٥ - توحید - اندیشه الهی و اندیشه ماتریالیستی

یادداشتهای استاد مطهری، ج ٨، ص: ٣٣٥

چهرهها چشم و ابرو و دهن و بینی و گونه و پیشانی وجود دارد و در عین حال دو چهره صد درصد مانند هم وجود ندارد، زیرا تفاوتهایی در ابعاد این اعضا، در ابعاد مجموع، در حجم، در شکل، در فاصلهها، در رنگ و گشادی و تنگی چشم و دهن، راستی و کجی ابرو، لاغری و چاقی گونه وجود دارد و از این جهت است که دو چهره هرگز با هم همانند نیستند. برای نمایاندن چهره هرکس باید مشخصات آن درست ترسیم شود ..

هر اندیشهای به نوبت خود چهرهای دارد که باید درست ترسیم شود تا آن اندیشه شناخته گردد. اگر چهره اندیشهای در صفحه ذهن و فکر فردی درست ترسیم نشود، اعم از آنکه منشأ این غلط ترسیم شدن ناتوانی و بیاطلاعی ترسیم کننده باشد و یا دشمنی و غرض رانی او، طبعاً فکر و ذهن درباره آن اندیشه غلط قضاوت خواهد کرد ..

این است که بحق گفتهاند درست طرح شدن یک مسئله نیمی از فهمیدن آن است ..

درست طرح شدن نظیر درست نشانه گیری کردن است. تیرانداز هر اندازه ماهر و چیره دست باشد، شرط اصلی به هدف زدنش درست نشانه گیری است. نیمی از تیراندازی، درست نشانه گیری است ..

ترسیم چهره یک اندیشه از ترسیم چهره یک انسان و یا ترسیم یک منظره بسی دشوارتر است، چون این معنی است و آن صورت.

صورت بیش از معنی قابل بررسی و رسیدگی است ..

غلط ترسیم شدن چهره یک اندیشه گاهی به علت نادانی دوستان و طرفداران است و گاهی به علت دشمنی و غرض ورزی دشمنان. درباره نادانی دوستان اندیشه الهی در کتاب علل گرایش به مادیگری فصل مربوط به «نارسایی تبلیغات» مختصر بحثی شده است، اما درباره غرض ورزیهای دشمنان تاکنون بحثی نکردهایم ..

متأسفانه باید عرض کنم که در قرون جدید گروهی از نویسندگان ماتریالیست کوشش فراوان کردهاند که چهره این اندیشه