فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٢٧ - عيوب موجب فسخ در نكاح آیت الله سید کاظم حائری
قال: «نعم إن شاءت». (٣٣)
از امام صادق(ع) در مورد زنى كه شوهرش دچار عارضهاى شده و بر اثر آن قادر بر آميزش نيست، پرسيدم آيا زن از او جدا مىشود ؟ حضرت فرمود: بله، اگر بخواهد.
صريحتر از اين روايت ـ در مورد عنن بعداز عقد ـ موثّقه عمار بن موسى از امام صادق(ع) است:
أنّه سئل عن رجل اُخذ عن امرأته فلايقدر على إتيانها؟ فقال: «إذا لم يقدر على إتيان غيرها من النساء فلايمسكها إلاّ برضاها بذلك، و إن كان يقدر على غيرها فلا بأس بإمساكها». (٣٤)
از امام صادق(ع) در باره مردى سؤال شد كه قدرت آميزش با زنش را ندارد. حضرت در جواب فرمود: وقتى نتواند با زنان ديگر نزديكى كند، نبايد زنش را نگهدارد مگر آن كه خود زن راضى باشد. و اگر توانايى آميزش با زنان ديگر را داشته باشد، مىتواند زنش را نگهدارد.
اگر عنن، قبل از عقد نكاح وجود داشته باشد، قطعاً حق خيار ثابت است. يا از باب اولويت عرفى و تعدّى از رواياتى كه مربوط به عنن بعد از عقد هستند و يا به سبب اطلاق روايات ديگرى مانند صحيحه محمد بن مسلم از امام باقر(ع):
قال: «العنّين يتربّص به سنة، ثم إن شاءت إمرأته تزوّجت و إن شاءت أقامت». (٣٥)
امام باقر(ع) فرمود: به عنّين يك سال مهلت داده مىشود، بعد از آن، اگر زنش بخواهد ازدواج مىكند و اگر بخواهد مىماند.
بعضى از روايات در خصوص عنن قبل از عقد وارد شدهاند؛ اما سند آنها ضعيف است. مانند روايت على بن جعفر از موسى بن جعفر(ع):
قال: «سألته عن عنّينٍ دلّس نفسه لامرأة، ما حاله؟ قال: عليه المهر، و يفرّق بينهما
(٣٣) وسائل الشيعه، ج٢١، ص٢٢٩ باب ١٤ از ابواب عيوب و تدليس، ح١.
(٣٤) همان، ص٢٣٠، ح٣.
(٣٥) همان، ص٢٣١، ح٥.