... وَ لِأَبَوَيْهِ لِكُلِّ واحِدٍ مِنْهُمَا السُّدُسُ مِمَّا تَرَكَ إِنْ كانَ لَهُ وَلَدٌ فَإِنْ لَمْ يَكُنْ لَهُ وَلَدٌ وَ وَرِثَهُ أَبَواهُ فَلِأُمِّهِ الثُّلُثُ فَإِنْ كانَ لَهُ إِخْوَةٌ فَلِأُمِّهِ السُّدُسُ‌ ... [٢]

نساء (٤) ١١

٣٩٥. سهم ارث مادر، يك سوم از مال ميّت، در صورت حيات پدر و وجود كمتر از دو برادر براى ميّت:

... فَإِنْ لَمْ يَكُنْ لَهُ وَلَدٌ وَ وَرِثَهُ أَبَواهُ فَلِأُمِّهِ الثُّلُثُ فَإِنْ كانَ لَهُ إِخْوَةٌ فَلِأُمِّهِ السُّدُسُ‌ ... [٣]

نساء (٤) ١١

١٦. ارث همسر

٣٩٦. يك چهارم اموال شوهر، سهم‌الارث زن، در صورت فرزند نداشتن مرد:

... وَ لَهُنَّ الرُّبُعُ مِمَّا تَرَكْتُمْ إِنْ لَمْ يَكُنْ لَكُمْ وَلَدٌ ....

نساء (٤) ١٢

٣٩٧. يك هشتم اموال مرد، سهم الارث همسرش، در صورت فرزند داشتن شوهر:

... فَإِنْ كانَ لَكُمْ وَلَدٌ فَلَهُنَّ الثُّمُنُ مِمَّا تَرَكْتُمْ‌ ... [٤]

نساء (٤) ١٢

٣٩٨. ارث بردن زن از شوهر خود، به مجرّد عقد ازدواج و مشروط نبودن به آميزش:

... وَ لَهُنَّ الرُّبُعُ مِمَّا تَرَكْتُمْ إِنْ لَمْ يَكُنْ لَكُمْ وَلَدٌ فَإِنْ كانَ لَكُمْ وَلَدٌ فَلَهُنَّ الثُّمُنُ مِمَّا تَرَكْتُمْ‌ ....

نساء (٤) ١٢

نيز--) ارث والدين‌

١٧. اولويّت در ارث‌

٣٩٩. اولويّت خويشاوندان نزديك‌تر به ميّت، در ارث:

... وَ أُولُوا الْأَرْحامِ بَعْضُهُمْ أَوْلى‌ بِبَعْضٍ فِي كِتابِ اللَّهِ‌ ....

انفال (٨) ٧٥

... وَ أُولُوا الْأَرْحامِ بَعْضُهُمْ أَوْلى‌ بِبَعْضٍ فِي كِتابِ اللَّهِ مِنَ الْمُؤْمِنِينَ وَ الْمُهاجِرِينَ‌ ....

احزاب (٣٣) ٦

١٨. پرسش از ارث‌

٤٠٠. استفتاى مردم از پيامبر صلى الله عليه و آله درباره مقدار ارث زنان و پاسخ خداوند به آن:

وَ يَسْتَفْتُونَكَ فِي النِّساءِ قُلِ اللَّهُ يُفْتِيكُمْ فِيهِنَ‌ ... [٥]

نساء (٤) ١٢٧

٤٠١. پرسش مردم از پيامبر صلى الله عليه و آله درباره احكام ارث كلاله و پاسخ خداوند به آن:

يَسْتَفْتُونَكَ قُلِ اللَّهُ يُفْتِيكُمْ فِي الْكَلالَةِ ....

نساء (٤) ١٧٦

[١] . جمله «ورثه ابواه» ظهور در انحصار ورثه به والدين دارد. بنابراين چون سهم مادر ميّت ثلث است بقيّه «يعنى دو ثلث» از آنِ پدر خواهد بود

[٢] . بنا به روايتى از امام صادق عليه السلام، برادران بايد پدرى يا پدرى- مادرى باشند و برادران مادرى چنين حكمى را ندارند. (الكافى، ج ٧، ص ٩٣، ح ٧؛ تفسير نورالثقلين، ج ١، ص ٤٥٥، ح ١٢٠)

[٣] . گاهى جمع بر دو نفر اطلاق مى‌شود؛ مانند آيه شريفه «و كنّا لحكمهم شاهدين» (انبيا (٢١) ٧٨) كه درباره حضرت داود و سليمان عليهما السلام است. اينجا نيز به معناى دو نفر است. (مجمع‌البيان، ج ٣-/ ٤، ص ٢٥)

[٤] . گفتنى است كه سهم‌الارث مزبور براى همسر مرداست و فرقى نيست كه همسر يكى باشد يا متعدّد

[٥] . برداشت بر اساس حديثى از امام باقر عليه السلام است. (تفسير قمى، ج ١، ص ١٨١؛ تفسير نورالثقلين، ج ١، ص ٥٥٦، ح ٥٩٤)