قضیه خواب مصنوعی ، روحی بودن و خارق‌العاده بودن این قوه را بیش از پیش اثبات کرد . در خواب مصنوعی که یک شخص با اراده خودش و یا با سلسله اعمالی که انجام می‌دهند کسی را خواب می‌کند ، این آدم نه تنها روحش ، حتی بدنش تابع القاء و اراده شخص عامل می‌شود ، چطور ؟ آنطور که‌ ما در کتابها خوانده‌ایم و نوشته‌اند ، گاهی در خواب مصنوعی ، [ عامل ] به‌ حدی شخص را تحت تأثیر قرار می‌دهد که برخلاف خواب طبیعی که اگر عواملی‌ روی بدنش وارد شود و زیاد اثر بگذارد بیدارش می‌کند او یک حالت بی‌حسی‌ و بی‌شعوری کامل پیدا می‌کند که حتی اگر اعضایش را قطعه قطعه کنند بازهم‌ از خواب بیدار نمی‌شود . درخواب طبیعی وقتی صدایش کنند بیدار می‌شود . او را اگر دیگری صدا کند از خواب بیدار نمی‌شود . در خواب طبیعی اگر ضربه‌ای یا دردی بر بدنش وارد کنند بیدار می‌شود ، او باز هم بیدار نمی‌شود . وقتی آن القاء کننده به او القا کرد بخواب ! او دیگر می‌خوابد . تا وقتی او امر نکند و دستور ندهد که بیدار شو ، بیدار نمی‌شود . اینجا روحیون یک نتیجه‌گیری که می‌توانند بکنند این است : شخص تلقین کننده ( عامل ) اراده او را تحت تسخیر خودش قرار داده . وقتی که او را خواباند و شعور ظاهرش را از کار انداخت ، شعور باطن او را در اختیار می‌گیرد و شعور باطنش تمام بدن خودش را در اختیار می‌گیرد به طوری که وقتی این به‌ او می‌گوید تو باید احساس درد نکنی شعور باطن اطاعت می‌کند : بله ، باید احساس درد نکنم . شعور باطن وقتی که تصمیم می‌گیرد احساس درد نکند احساس درد نمی‌کند . این خیلی عجیب است . با اینکه نه تنها طبق فرضیه‌ مادیین ، حتی در فریضه ثنویین امثال دکارت - افرادی که روح را مجزای از بدن و اینها را دو دستگاه علیحده و مستقل از یکدیگر می‌دانند - نیز اصلا ربطی میان روح و بدن نیست ، روح بخواهد یا نخواهد بدن کار کند بدن کار خودش را باید انجام بدهد ، ولی معلوم می‌شود با این وسیله ( یعنی این‌ خودش یک دریچه است ) می‌توان کاری کرد که شعور باطن حتی احساس بدن را هم در اختیار بگیرد ، اگر بخواهد بدن احساس درد کند می‌کند و اگر نخواهد نمی‌کند . بعضی از خوابهای مصنوعی از یک نظر دیگر مهمتر است و آن این است که‌ در